Πατσίνκο: μια κορεάτικη Οδύσσεια

Αντί προλόγου

Ένα βιβλίο που αργήσαμε να σας παρουσιάσουμε αν και διαβάσαμε πολύ γρήγορα είναι το ‘Πατσίνκο’ της αμερικανο-κορεάτισσας συγγραφέως Μιν Τζιν Λι. Ένα έπος που ξεκινά ουσιαστικά από τον μεσοπόλεμο για να ολοκληρωθεί στα τέλη της δεκαετίας του ’80 έκανε τεράστια εμπορική επιτυχία σε παγκόσμιο επίπεδο. Δεν μας προκαλεί διόλου εντύπωση που φέτος θα μεταφερθεί στην μικρή οθόνη με έναν τρόπο που οι Κορεάτες ξέρουν καλά, σε kdrama. Στα Ελληνικά κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ίκαρος σε μετάφραση της Βάσιας Τζανακάρη.

Λίγα λόγια για τον τίτλο

Αν και στα αυτιά του Έλληνα αναγνώστη ο όρος ‘Πατσίνκο’ είναι εντελώς άγνωστος, πρόκειται για ένα πολύ διαδεδομένο Ιαπωνικό τυχερό παιχνίδι. Το παιχνίδι αυτό είναι κατ’ ουσίαν μια ασιατική εκδοχή του φλίπερ. Ωστόσο, σε αυτό η συμμετοχή του παίκτη είναι λιγότερο ενεργή, καθώς ο τελευταίος αρκείται στο να κάθεται μπροστά από το ταμπλό του μηχανήματος του παιχνιδιού, ελπίζοντας να καταφέρει μεγάλο κέρδος. Η νίκη δεν έγκειται στον τρόπο παιξίματος, αλλά σε μια τυχαία επιλογή. Κρίνεται από το κατά πόσο ο παίκτης θα καταφέρει να επιλέξει το μηχάνημα που έχει στατιστικά μεγαλύτερες αποδόσεις. Τον ίδιο όρο χρησιμοποιούσαν και για τις επιχειρήσεις αυτές που είχαν τυχερά παιχνίδια, οι ιδιοκτήτες των οποίων δεν έχαιραν ευυποληψίας. Η ενασχόληση με τον τζόγο ήταν συχνά συνδεδεμένη με άλλες παράνομες δραστηριότητες. Ένα παιχνίδι που θα ενώσει και θα χωρίσει τους χαρακτήρες του έργου μας που σαν παίκτες του στέκονται άπραγοι μπροστά στο ταμπλό της ζωής, αθύρματα της τύχης, της μοίρας ή του Θεού. Μοναδικό τους συνδετικό το μοιραίο, το απροσδιόριστο και το Πατσίνκο. Ιδού γιατί επιλέχθηκε ο συγκεκριμένος τίτλος!

Λίγα λόγια για την ιστορία

Η ιστορία που ξεκινά το 1910 με την προσάρτηση του Τζοσόν (κορεατικό δυναστικό βασίλειο, το οποίο υπήρξε για λίγο παραπάνω από πέντε αιώνες και πρόδρομος της σημερινής Κορέας) στην Ιαπωνία μετά τη Συνθήκη Ιαπωνίας-Κορέας του 1876. Η αφήγηση εκκινεί από ένα μικρό ψαροχώρι στα βόρεια της Κορεάτικης Χερσονήσου, το Γιόνγκτο. Εκεί ζει ο Χούνι που πάσχει από μια μορφολογική ανωμαλία (λυκόστομα) και έχει επιβαρυμένη σωματική υγεία και η Γιάνγκτζιν, ένα πολύ φτωχό κορίτσι που βρέθηκε μετά από προξενιό στο πλάι του. Σύντομα, όμως, οι δυο τους που δουλεύουν σκληρά, με εργατικότητα και σύνεση, θα αγαπηθούν βαθιά και θα πασχίσουν να τα φέρουν πέρα. Ο φιλικός και ζεστός Χούνι και η πράα Γιάγκτζιν θα ξεκινήσουν να νοικιάζουν δωμάτια από το σπίτι τους σε ψαράδες. Οι δυσκολίες δεν είναι μονάχα οικονομικές. Οι άθλιες συνθήκες διαβίωσης, η απώλεια των παιδιών τους, ο θάνατος τελικά του Χούνι συνθέτουν μια ατμόσφαιρα αναγνωστικά ασφυκτική αν και ρεαλιστική. Η Γιάγκτζιν μένει μόνη της, υπεύθυνη για το νοικοκυριό και την ανατροφή της μονάκριβης κόρης τους Σάντζα. Μάνα και κόρη, μαζί με δυο ψυχοκόρες συνεχίζουν τον καθημερινό αγώνα και δουλεύουν νυχθημερόν.

Το 1932, η δεκαεξάχρονη Σάντζα που έχει αναπτυχθεί σε μια όμορφη νεαρή γυναίκα θα γνωρίσει τον κατά πολύ μεγαλύτερό της Κο Χάνσου, Κορεάτη έμπορο που ζει και δραστηριοποιείται στο εμπόριο ψαριών στην Ιαπωνία. Η διάσωσή της από την επίθεση μερικών Ιαπώνων μαθητών θα τους φέρει κοντά. Εκείνος τυφλωμένος από το πάθος του για εκείνη και εκείνη αν και προσπαθεί να το αποφύγει παραδομένη στην ασφάλεια και ζεστασιά της αγκαλιάς του δεν θα αργήσει να μείνει έγκυος. Ο Χάνσου δεν μπορεί, όμως, να είναι μαζί της, αφού είναι ήδη παντρεμένος στην Ιαπωνία και πατέρας τριών κοριτσιών. Η Σάντζα, ταπεινωμένη, απομακρύνεται αρνούμενη τις ατιμωτικές προσφορές του Χάνσου, κρύβει την εγκυμοσύνη της.

Τότε θα εμφανιστεί στην πόρτα τους ένας φιλάσθενος ιερέας, ο Ίσακ Μπεκ, που ετοιμάζεται να πάει στην Ιαπωνία και ζητά καταφύγιο για κάποιες μέρες. Η Γιάνγκτζιν τον φροντίζει και εκείνος προσφέρεται να παντρευτεί τη Σάντζα και να σώσει το όνομα της οικογένειας και τη ζωή της. Η Σάντζα δέχεται και μεταναστεύει στην Οσάκα μαζί του. Το ζευγάρι μένει σε ένα υποβαθμισμένο Κορεάτικο γκέτο στην Οσάκα μαζί με τον αδελφό του Ίσακ, τον Γιόσεμπ και τη γυναίκα του, την εντυπωσιακή Κιάουνκι, με τους οποίους οι δεσμοί είναι ισχυροί. Η Σάντζα νιώθει ευγνωμοσύνη για τον άντρα που της έσωσε την ζωή, αλλά σταδιακά αρχίζει να τον αγαπά αυτόν, αλλά και τον εργατικό και περήφανο αδελφό του και την πιστή, ευλαβική Κιάουνκι, με την οποία θα της συνδέσει μια βαθιά φιλία. Όλοι μαζί στο φόντο του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου θα αγωνιστούν για την επιβίωση, αλλά και για την αξιοπρέπειά τους, ενάντια στον ρατσισμό, τις διώξεις που υφίστανται, έναντι στην φτώχεια και τις διακρίσεις. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον θα γεννηθεί ο Νόα, ήσυχος και εσωστρεφής, βαθύς και ευφυής για να τον ακολουθήσει ο δραστήριος και παιχνιδιάρης Μοζάσου.

Όλα ανατρέπονται στην στιγμή που ο Ίσακ συλλαμβάνεται για ανεπαρκή αφοσίωση στον αυτοκράτορα λόγω της ιερατικής του ιδιότητας. Παρά τις αντιρρήσεις του Γιόσεμπ, η ανάγκη ωθεί τις Σάντζα και Κιάουνκι να πωλούν σπιτικό τουρσί και γλυκά για να κερδίσουν τα προς το ζην. Σύντομα θα μεταφερθούν και σε ένα εστιατόριο. Καθώς, όμως, ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος οδεύει προς τη λήξη του, οι ζωές τους θα εξακολουθούν να αλλάζουν. Η φυγή σε μια φάρμα στην εξοχή, η συνάντηση με ανθρώπους που ανήκαν στην ζωή του παρελθόντος, οι αλλαγές που συμβαίνουν στο παρόν θα αλλάξουν τους ήρωες που θα επιστρέψουν διαφορετικοί στην Οσάκα. Παράλληλα, τα αγόρια μεγαλώνουν. Ο Μοζάσου γρήγορα εγκαταλείπει το σχολείο για να δουλέψει σε μια επιχείρηση πατσίνκο και βρίσκει από νωρίς την αγάπη, ενώ ο φιλομαθής Νόα καταφέρνει να περάσει στο πανεπιστήμιο. Κατά την διάρκεια των επόμενων χρόνων πολλά πράγματα θα αλλάξουν στις ζωές τους. Δυσάρεστα και ευχάριστα περιστατικά, αποκαλύψεις καλά κρυμμένων μυστικών, απώλειες συναποτελούν τον καμβά μιας ιστορίας μιας εποχής αλλοτινής και μιας χώρας μακρινής που φαντάζει τόσο κοντά στην δικιά μας.

Λίγα λόγια για τα πρόσωπα

Πρόκειται για ένα βιβλίο με βαθιά χτισμένους χαρακτήρες που ο αναγνώστης πρέπει να σκάψει το παρελθόν και τις δυσκολίες που συνάντησαν για να αντιληφθεί την στάση τους. Ακόμα και αν διαφωνεί με κάποιους, καταλήγει να τους καταλαβαίνει και να τους συμπονά. Με τον μοναδικό τρόπο που οι Ανατολίτες καταφέρνουν να αναδείξουν τις εσωτερικές πτυχές των ηρωών τους. Οι πιο αξιοσημείωτοι είναι οι γυναικείοι χαρακτήρες του βιβλίου. Έχουν μια φεμινιστική πνοή. Η Σάντζα είναι το επίκεντρο του μυθιστορήματος από την αρχή σχεδόν ως το τέλος. Επίμονη, δυνατή, κρύβεται πάντα πίσω από τους άνδρες της οικογένειας, αλλά είναι αυτή που διαχειρίζεται τα πάντα. Ομοίως, η μητέρα της, η Κιάουνκι, οι νύφες της οικογένειας. Έρχονται αντιμέτωπες με καρτερικότητα με τον εγωισμό και την κτητικό των ανδρών, με τον ρατσισμό, τους θανάτους, τον πόλεμο, δουλεύουν με αυταπάρνηση και αυτοθυσία. Στα χέρια τους στηρίζουν την οικογένεια και το μέλλον μιας ολόκληρης χώρας.

Λίγα λόγια για το μήνυμα

Το βιβλίο ξεκινά με την διαπίστωση πως «η Ιστορία μας έχει απογοητεύσει, αλλά δεν έχει σημασία». Είναι πράγματι μια ελπιδοφόρα αρχή. Αναδεικνύει ότι η νέα γενιά έχει την δυνατότητα να ξεκινήσει από την αρχή, ξεπερνώντας της ήττες και τις απογοητεύσεις της προηγούμενης, να υπερπηδήσει τις δυσκολίες.

Η συγγραφέας παρακολουθεί τη ζωή των αρχικών χαρακτήρων και των απογόνων τους εξιστορώντας μέσω αυτών την ζωή των Κορεατών στην Ιαπωνία, την Ιαπωνική κατοχή του Τζοσόν και όλες τις κακουχίες, τον ρατσιμό και τις διώξεις που υπέστησαν. Αναδεικνύει έτσι το ζήτημα της πατρίδας, της ιθαγένειας, το αίσθημα του ανήκειν. Η Min Jin Lee στις σημειώσεις του βιβλίου γράφει ότι η ιδέα για το βιβλίο γεννήθηκε όταν άκουσε την ιστορία ενός νεαρού Κορεάτη που αυτοκτόνησε επειδή δεν άντεξε τον εκφοβισμό που υπέστη λόγω της καταγωγής του. Η ίδια η συγγραφέας έχει γεννηθεί στη Νότια Κορέα και μετακόμισε στις Ηνωμένες Πολιτείες όταν ήταν επτά ετών. «Άνθρωποι σαν κι εμάς δεν έχουν πατρίδα» εκμυστηρεύεται ένας ήρωας. Πράγματι, όσοι μπόρεσαν να υποδυθούν τους Ιάπωνες τα κατάφεραν. Άλλαξαν το όνομά τους, τα ήθη τους, την προφορά τους σε μια απέλπιδα προσπάθεια ενσωμάτωσης. Περηφάνεια ή ντροπή, θάρρος ή δειλία; Ποια είναι η πατρίδα; Άραγε μπορούμε να την βρούμε ποτέ σε ένα άλλο μέρος από αυτό που γεννηθήκαμε και κουβαλάμε μέσα μας;

Αντί επιλόγου

Ένα μυθιστόρημα που θέλει κανείς να ρουφήξει μονομιάς, με ήρωες συναρπαστικούς και μια ιστορία συγκινητική και βαθιά που αναμένεται να μεταφερθεί και στην μικρή οθόνη το 2022 όπως οι Κορεάτες ξέρουν πολύ καλά. Πατρίδα, οικογένεια, έρωτας, ταυτότητα, αυτά και πολλά άλλα στις σελίδες ενός βιβλίου που λατρέψαμε.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται.