Κατηγορία: Ποίηση – Λογοτεχνία

Σαν σήμερα το 1812 γεννήθηκε ο Τσαρλς Ντίκενς, κορυφαίος Βρετανός συγγραφέας, που διακρίθηκε για τα ρεαλιστικά μυθιστορήματά του που άσκησαν κριτική στην κοινωνική πραγματικότητα της εποχής του («Όλιβερ Τουίστ», «Μεγάλες Προσδοκίες»). Μέσα από τα έργα του όμως ο Ντίκενς δεν παρουσίασε μόνο την φτώχεια και τη δυστυχία των κοινωνικών τάξεων του ΗΒ, αλλά μέσα από τους ήρωες του, άλλες φορές μοχθηρούς τειχοδιώκτες και άλλοι καλοκάγαθους ζητιάνους μας έδωσε μαθήματα ζωής που μας ακόλουθουν σε όλη μας την πορεία, λογοτεχνική και μη. Συγκεντρώσαμε τα πιο σημαντικά για να σας τα παρουσιάσουμε…

1. Ότι η καλοσύνη κερδίζει πάντα την κακία.

Το πνεύμα του καλού καταφέρνει πάντα να υπερνικά κάθε αντίξοη περίσταση και τελικά να θριαμβεύει

2.Ότι μετά από κάθε συμφορά, μικρή ή μεγάλη, η ζωή συνεχίζεται.

Η πληγωμένη καρδιά. Νομίζεις πως θα πεθάνεις, μα απλά συνεχίζεις να ζεις, μέρα τη μέρα, μετά από μια απαίσια στιγμή

3. Ποια στοιχεία είναι αυτά που έχουν σημασία στο χαρακτήρα κάποιου.

Να έχεις μια καρδιά που ποτέ δεν σκληραίνει, ένα χαρακτήρα που ποτέ δεν κουράζει, ένα άγγιγμα που ποτέ δεν πονά

4. Ότι δεν πειράζει να δείχνουμε τα συναισθήματα και τις αδυναμίες γιστι αυτό μας κάνει πιο δυνατούς.

Ειλικρινά, ποτέ δεν υπάρχει λόγος να μας πιάνει ντροπή για τα δάκρυα μας… Είναι η βροχή πάνω στη σκόνη που σηκώνεται απ’ το χώμα της σκληρής καρδιάς μας και μας θολώνει τα μάτια…
Όλοι οι άλλοι απατεώνες της υφηλίου δεν είναι τίποτα μπροστά στον άνθρωπο που πάει να εξαπατήσει τον ίδιο του τον εαυτό…

Μ’ άλλα λόγια, ήμουν πολύ δειλός για να κάνω ό,τι ήξερα πως ήταν σωστό, όπως είχα φανεί πολύ δειλός για να μην κάνω ό,τι ήξερα πως ήταν λάθος…

Την υιοθέτησα για ν’ αγαπηθεί. Την ανέθρεψα και τη μόρφωσα για ν’ αγαπηθεί. Την έκανα ό,τι είναι, για ν’ αγαπηθεί. Αγάπησέ την!

5. Ότι η ευτυχία δεν είναι συνώνυμο της συναίσθησης της πραγματικότητας.

Πραγματικότητα, πραγματικοτητα, πραγματικότητα, παντού σ’ όλη την εμφανιση της πολιτείας. Το σχολείο ηταν μια πραγματικότητα και η σχολή σχεδιου ηταν μια πραγματικότητα, οι σχεσεις ανάμεσα σε αφεντη -εργατη ήταν μια πραγματικότητα, όλα απο το μαιευτηριο ως το νεκραταφείο δεν ηταν παρα πραγματικότητες και τιποτε που δεν μπορεί να εκφραστεί με αριθμούς ή να μην αγοραστεί σε φθηνή τιμή και να πουληθεί σε ακριβή , δεν υπήρχε εκεί κι ούτε θα υπάρξει ποτε εις τους αιώνας. Μια πολιτεια τόσο αφιερωμένη στην πραγματικότητα με τόσο θριαμβευτικές επιτυχίες , θα περίμενε βέβαια κανείς πως ήταν ευτυχισμένη. Ε, λοιπόν , όχι, όχι και τόσο

6. Ότι πριν κατηγορήσουμε για κάτι τον οποιοδήποτε πρέπει να δούμε μέσα μας.

Ο μεγαλύτερος εχθρός μας είναι ο εαυτός μας

7. Τι είναι αυτά που αξίζουν στη ζωή μας.

Μην σπάσεις ποτέ τέσσερα πράγματα στη ζωή σου: την εμπιστοσύνη, τη σχέση, την υπόσχεση και την καρδιά γιατί όταν σπάσουν, δεν κάνουν θόρυβο αλλά πονάνε περισσότερο

8. Το καλό και το κακό των “Μεγάλων Προσδοκιών”.

Εκείνος που έχει μεγάλες προσδοκίες, συχνά νιώθει μεγάλες απογοητεύσεις. Όμως σπάνια η απογοητευση μας θεραπεύει από την αρρώστια των μεγάλων επιδιώξεων

9. Να αγαπάμε τα Χριστούγεννα τόσο αγνά όπως τα παιδιά.

Ευτυχισμένα, ευτυχισμένα Χριστούγεννα, ότι μπορεί να μας παρασύρει πίσω στις παραληρητικές ιδέες των παιδικών μας ημερών, ότι μπορεί να ανακαλέσει τον γέροντα στις χαρές της νιότης του, ότι μπορεί να μεταφέρει το ναύτη και τον ταξιδιώτη, χιλιάδες μίλια μακριά, πίσω στοτζάκι και ήσυχο σπίτι του.

10. Και για το τέλος, ποια είναι η αξία του χρόνου, κάθε μέρας, κάθε στιγμής…

Ήταν μια αξιομνημόνευτη μέρα για μένα, γιατί προκάλεσε μέσα μου μεγάλες αλλαγές. Όμως το ίδιο συμβαίνει με ολόκληρη τη ζωή. Φανταστείτε μια επιλεγμένη μέρα, αποσπασμένη από τις υπόλοιπες, και σκεφτείτε πόσο διαφορετική θα ήταν χωρίς αυτήν η πορεία της ζωής σας. Εσείς που διαβάζετε όλα αυτά, σταματήστε μια στιγμή και σκεφτείτε τη μακριά αλυσίδα από σίδερο ή χρυσάφι, από αγκάθια ή λουλούδια, που δε θα σας είχε ποτέ δέσει αν δεν είχε σχηματιστεί ο πρώτος κρίκος, κάποια αξιομνημόνευτη μέρα

Ένα προς ένα σπουδαία μαθήματα από έναν σπουδαίο δάσκαλο… Καλή ανάγνωση και καλή μαθητεία!

Τον Ιανουάριο του 1920 ο Αμεντέο Μοντιλιάνι είχε εξαφανιστεί για μέρες από τα μέρη στο Παρίσι όπου σύχναζε, γεγονός που ανησύχησε τον φίλο του και επίσης ζωγράφο Ορτίθ ντε Θάρατε. Όταν τον επισκέφτηκε ήρθε αντιμέτωπος με ένα τρομακτικό θέαμα. Ο Μοντιλιάνι, ο οποίος έπασχε από φυματική μηνιγγίτιδα βρίσκοταν ξαπλωμένος στο κρεβάτι, παραληρώντας και παραπονούμενος για αφόρητους πονοκεφάλους. Γύρω του ήταν ακουμπισμένα μισοάδεια μπουκάλια κρασιού και κονσέρβες. Σε μια καρέκλα παγωμένη και σιωπηλή, καθόταν η σύντροφος του και επίσης ζωγράφος Ζαν Εμπιτέρν, έγγυος στον ένατο μήνα στο δεύτερό τους παιδί. Ήταν μόλις 22 χρονών και δεν τολμούσε να καλέσει βοήθεια. Ο ντε Θάρατε τον μετέφερε στο νοσοκομείο. Εκεί ο ζωγράφος έπεσε σε κώμα, από το οποίο δε συνήλθε ποτέ. Πέθανε στις 24 Ιανουαρίου. Την επόμενη μέρα η οικογένεια της Εμπιτέρν την έκλεισε στη σοφίτα του σπιτιού, ώστε να φέρει όσο πιο αθόρυβα και απαρατήρητα γινόταν τον καρπό του έρωτά της με τον ζωγράφο. Μια μέρα αργότερα αυτοκτόνησε, πέφτοντας από το παράθυρο της σοφίτας, παρασύροντας στο θάνατο και το αγέννητο παιδί της. Είχε ζητήσει να ταφεί δίπλα στον ζωγράφο, αλλά η τελευταία της επιθυμία δεν έγινε πραγματικότητα, καθώς η οικογένειά της θεωρούσε τον Μοντιλιάνι υπεύθυνο για τον θάνατο της κόρης τους.

Πρόκειται για μια γυναίκα με φιλοδοξίες που ξεπερνούσαν τα κοινωνικά στεγανά της εποχής της. Μάθαινε σχέδιο και το ζωγραφικό της έργο ήταν παρά το νεαρό της ηλικίας της, αξιόλογο και τολμηρό. Υπήρξε ένα κορίτσι θαρραλέο και δυναμικό, που δεν δίστασε να αντιταχθεί στις αντιρρήσεις της αυστηρής καθολικής της οικογένειας και να συζεί με έναν ζωγράφο, και μάλιστα εβραϊκής καταγωγής.

Ο Μοντιλιάνι λάξευε αποκλειστικά ανθρώπινα κεφάλια σε ασβεστόλιθο, τον οποίο έκλεβε από οικοδομές. Τα κεφάλια αυτά είναι εξαιρετικά επιμηκυσμένα, με μακριές μύτες, αυστηρά μετωπικά, ενίοτε με αρχαϊκό μειδίαμα στα χείλη.Σε αυτές τις ιδιόρρυθμες μορφές μοιάζει και το πορτραίτο της Ζαν Εμπιτέρν φιλοτεχνήθηκε το 1918, λίγο καιρό μετά την γνωριμία τους. Το πρόσωπο της είναι λεπτεπίλεπτο και κομψό. Τα καστανά μάτια της ( εφεύρημα του καλλιτέχνη, διότι στην πραγματικότητα είχε γαλανά) κοιτάζουν με οικειότητα το ζωγράφο της, αποκαλύπτοντας την άνευ όρων αγάπη της για εκείνον. Η αθωότητα της μορφής της, η απλότητα της ομορφιάς αποτυπώνονται στον πίνακα, καθώς ο ζωγράφος συνδυάζει τα τολμηρά, ζεστά μοντερνιστικά χρώματα , τις πριμιτιβιστικές τάσεις της εποχής του και την ξεχωριστή του καλλιτεχνική ιδιοσυγκρασία.

Σαν σήμερα στις 2 Φεβρουαρίου 1853 γεννήθηκε ο Γεώργιος Σουρής, ένας από τους σπουδαιότερους Έλληνες σατυρικούς ποιητές που από πολλούς χαρακτηρίστηκε ως “σύγχρονος Αριστοφάνης”.

Γεννήθηκε στην Ερμούπολη της Σύρου και ήταν γόνος εύπορης οικογένειας και ο πατέρας του τον προόριζε για κληρικό. Το 1879 και γράφτηκε στη Φιλοσοφική Σχολή. Για τα προς το ζην εργαζόταν ως γραφέας σ’ ένα συμβολαιογραφείο και παράλληλα έγραφε ποιήματα και συνεργαζόταν με σατιρικές εφημερίδες της εποχής: Ασμοδαίος του Εμμανουήλ Ροΐδη, Μη χάνεσαι! του Βλάσση Γαβριηλίδη και Ραμπαγάς του Κλεάνθη Τριανταφύλλου.

Το 1881 νυμφεύτηκε τη χιώτισσα Μαρή Κωνσταντινίδου, με την οποία απέκτησε τέσσερεις κόρες κι ένα γιο, τον Κρίτωνα Σουρή, ανώτερο τραπεζικό υπάλληλο και ποιητή. Η γυναίκα του επέμενε πως είχε έξι παιδιά, συμπεριλαμβάνοντας και τον σύζυγό της, που καθώς «ήταν αδέξιος και ανέμελος» είχε πραγματική ανάγκη μητρικής στοργής και φροντίδας.

Στις 2 Απριλίου το 1883 εξέδωσε τον Ρωμηό, μια εβδομαδιαία έμμετρη τετρασέλιδη σατιρική εφημερίδα, την οποία έγραφε εξ’ ολοκλήρου. «Νονός» του τίτλου ήταν ο ποιητής Γεώργιος Δροσίνης. Ο Σουρής διέκοψε την έκδοση της εφημερίδας τον Αύγουστο, για να δώσει τις εξετάσεις του στο πανεπιστήμιο. Απορρίφθηκε, όμως, στη μετρική «μετά πολλών επαίνων», όπως έλεγε ο ίδιος, από τον καθηγητή Σεμιτέλο, τον οποίο έκανε αργότερα πασίγνωστο στο Πανελλήνιο με τους σατιρικούς του στίχους.

Μετά μεγάλης μου χαράς, στους φίλους αναγγέλλω,
πως εξετάσθην, των θυρών ερμητικώς κλεισμένων,
στον πολυγένη Φιντικλή και τον σπανό Σεμτέλο
και απερρίφθην μυστικά, μετά πολλών επαίνων!
Λοιπόν και πάλιν, Έλληνες, αρχίζομε σαν πρώτα,
πάλι «Ρωμηός» και ξάπλωμα, πάλι ζωή και κόττα!..

Εκτός από το Ρωμηό, ο Σουρής έγραψε κι άλλα ποιήματα, έμμετρες κωμωδίες και ημερολόγια. Μετέφρασε τις Νεφέλες του Αριστοφάνη, που παίχτηκαν με μεγάλη επιτυχία στο Δημοτικό Θέατρο Αθηνών το 1900.

Ανάμεσα σε αυτά βρίσκεται και το ποίημα “Δυστυχία σου Ελλάς” το 1893 σατιρίζοντας την κατάσταση στην Ελλάδα την περίοδο της πρώτης χρεοκοπίας, με τότε πρωθυπουργό τον Χαρίλαο Τρικούπη. Το ποίημα είναι πιο επίκαιρο από ποτέ…. Ο Σουρής έγραψε το ποίημα “Δυστυχία σου Ελλάς” το 1893 σατιρίζοντας την κατάσταση στην Ελλάδα την περίοδο της πρώτης χρεοκοπίας, με τότε πρωθυπουργό τον Χαρίλαο Τρικούπη. Το ποίημα, , είναι ακόμη πιο επίκαιρο από ποτέ…

Ποιος είδε κράτος λιγοστό σ’ όλη τη γη μοναδικό, εκατό να εξοδεύει και πενήντα να μαζεύει;

Να τρέφει όλους τους αργούς, νά ‘χει επτά Πρωθυπουργούς, ταμείο δίχως χρήματα και δόξης τόσα μνήματα;

Νά ‘χει κλητήρες για φρουράκαι να σε κλέβουν φανερά, κι ενώ αυτοί σε κλέβουνε τον κλέφτη να γυρεύουνε;

Όλα σ’ αυτή τη γη μασκαρευτήκαν ονείρατα, ελπίδες και σκοποί, οι μούρες μας μουτσούνες εγινήκαν δεν ξέρομε τί λέγεται ντροπή.

Σπαθί αντίληψη,μυαλό ξεφτέρι, κάτι μισόμαθε κι όλα τα ξέρει. Κι από προσπάππου κι από παππού συγχρόνως μπούφος και αλεπού.

Θέλει ακόμα -κι αυτό είναι ωραίο- να παριστάνει τον ευρωπαίο. Στα δυό φορώντας τα πόδια που ‘χει στο ‘να λουστρίνι, στ’ άλλο τσαρούχι.

Σουλούπι, μπόϊ, μικρομεσαίο, ύφος του γόη, ψευτομοιραίο. Λίγο κατσούφης, λίγο γκρινιάρης, λίγο μαγκούφης, λίγο μουρντάρης.

Και ψωμοτύρι και για καφέ το «δε βαρυέσαι» κι «ωχ αδερφέ». Ωσάν πολίτης, σκυφτός ραγιάς σαν πιάσει πόστο: δερβέναγάς.

Δυστυχία σου, Ελλάς, με τα τέκνα που γεννάς! Ώ Ελλάς, ηρώων χώρα, τί γαϊδάρους βγάζεις τώρα;

Ο θαυμασμός των συγχρόνων του προς τον Σουρή υπήρξε πολύ μεγάλος. Ο Κωστής Παλαμάς τον αποκαλούσε «γόητα ποιητήν». Θεωρήθηκε ως ο «Νέος Αριστοφάνης», εθνικός ποιητής, προτάθηκε μάλιστα πέντε φορές για το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας. Ως άνθρωπος, ο ποιητής που έκανε επί δύο γενεές του Έλληνες να ευθυμούν, «ήταν ολιγόλογος, σοβαρός και μελαγχολικός την όψιν, άκακος ως αρνίον και πρότυπον καλού χριστιανού και οικογενειάρχου».

Πέθανε το 1919, σε ηλικία 66 ετών. Το πένθος για τον χαμό του ήταν πανελλήνιο και η κηδεία του έγινε δημοσία δαπάνη με τιμές στρατηγού. Μεταθανάτια του απονεμήθηκε το παράσημο του Ανώτατου Ταξιάρχη του Σωτήρος για τις υπηρεσίες του προς την πατρίδα.

Ολόκληρος ο κόσμος γνωρίζει τον πιο εμβληματικό, διάσημο και τρομακτικό ήρωα στα χρονικά της λογοτεχνίας τρόμου, το τέρας του Φρανκενστάιν ( το οποίο είναι το όνομα του γιατρού – Βίκτορ Φρανκενστάιν – και όχι του ίδιου του τέρατος, θέμα γύρω απο το οποίο υπάρχει μία παρανόηση/διαστρέβλωση). Παρ’όλα αυτά ελάχιστοι άνθρωποι γνωρίζουν το ιδιοφυές μυαλό πίσω από αυτήν την ανατριχιαστική, σκοτεινή ιστορία, την Μαίρη Σέλλεϋ , μία γυναίκα που έχει αμφισβητηθεί αμέτρητες φορές για το αν είναι πράγματι η δημιουργός αυτού του λογοτεχνικού αριστουργήματος. Ακόμα λιγότεροι, όμως, γνωρίζουν τις λεπτομέρειες της τραγικής ζωής της και για την σύνδεση της με την Ελλάδα και τον Αλέξανδρο Υψηλάντη.

Η Μαίρη Γουόλστονκραφτ Σέλλεϋ (Mary Wollstonecraft Shelley) ήταν Αγγλίδα συγγραφέας και σύζυγος του ρομαντικού ποιητή Πέρσι Σέλλεϋ, γνωστή για το μυθιστόρημά της Φρανκενστάιν ή ο Σύγχρονος Προμηθέας.

Η Μαίρη Σέλλεϋ ήταν κόρη του αναρχικού φιλοσόφου Ουίλλιαμ Γκόντουϊν (ενός από τους πρώτους υποστηρικτές της αναρχίας)  και της συγγραφέως, φιλοσόφου και μεγάλης φεμινίστριας Μαίρης Γουόλστονκραφτ. η οποία έγραψε ένα από τα πρώτα φεμινιστικά “εγχειρίδια”, τη “Διεκδίκηση των Δικαιωμάτων της Γυναίκας” (A Vindication of the Rights of Women 1792).  Και οι δύο ήταν άνθρωποι άκρως πρωτοποριακοί και με ριζοσπαστικές ιδέες για την εποχή τους. Η μητέρα της ήταν μια γυναίκα αντισυμβατική, με ταραχώδη και προκλητική ζωή και παράνομους ερωτικούς δεσμούς, που δεν κατέληγαν στο γάμο.

Ερωτεύτηκε τον ζωγράφο Χένρι Φούσελι και πρότεινε στην γυναίκα του να ζήσουν και οι τρεις μαζί ως εραστές. Η πρότασή της απορρίφθηκε. Τη δεύτερη φορά, εκλεκτός της καρδιάς της ήταν ο Αμερικάνος “κυνηγός της περιπέτειας” Γίλμπερτ Ίμλεϊ, με τον οποίο απέκτησε μία κόρη. Όταν ο Ίμλεϊ αρνήθηκε να την παντρευτεί και τη χώρισε, η Γούλστονκραφτ έκανε αρκετές απόπειρες αυτοκτονίας.

Τότε βρέθηκε στη ζωή της ο Γουίλιαμ Γκόντγουιν. Ο αναρχικός Γκόντγουιν παντρεύτηκε τη φεμινίστρια Γούλστονκραφτ, παρά το γεγονός ότι η μέλλουσα σύζυγος του είχε ήδη μία κόρη, με έναν άντρα που δεν την παντρεύτηκε ποτέ. Η κοινωνική κατακραυγή ήταν τεράστια, αλλά δεν τους επηρέασε. Άλλωστε και οι δύο ήταν πρόθυμοι να θυσιάσουν τη “φήμη” τους για τον έρωτα τους.
Η Μαίρη Σέλλεϋ γεννήθηκε στο Λονδίνο στις 30 Αυγούστου 1797. Δυστυχώς, η Μαίρη Γουόλστονκραφτ πεθαίνει από αιμορραγία λίγες ημέρες μετά τη γέννηση της. Ο θάνατος της σημάδεψε για πάντα την Μαίρη, που ένιωθε τύψεις θεωρώντας ότι αυτή ήταν η αιτία που πέθανε η μητέρα της, την οποία θαύμαζε και αγαπούσε σε όλη της την ζωή.

Μεγαλώνει σε ένα ευκατάστατο οικογενειακό περιβάλλον αφού ο πατέρα της ξαναπαντρευεται την Μαίρη Τζέιν Κλερμοντ (Mary Jane Clairmont), η οποία είχε ήδη δύο παιδιά την Κλερ και τον Τσαρλς. Αργότερα θα αποκτήσουν ακόμη έναν γιο, τον Γουίλιαμ Τζούνιορ. Η μόρφωσή της Μαίρης, καθώς και οι ελευθερίες που τις προσφέρονταν, δεν μπορούσαν να συγκριθούν με εκείνες των άλλων γυναικών που ήταν πολύ περιορισμένες στο οικιακό τους περιβάλλον. Ο Γκόντγουιν περηφανευόταν ότι η κόρη του είχε την αυτοπεποίθηση και τη σιγουριά αυτοκράτειρας. Ήθελε μάλιστα να την μάθει να σκέφτεται ως φιλόσοφος. Έτσι, την ανέθρεψε με μια πλούσια μόρφωση, ενθαρρύνοντάς την να υιοθετήσει φιλελεύθερες πολιτικές ιδέες και θεωρίες.

Η έφηβη Μαίρη έβρισκε ησυχία και ηρεμία στο νεκροταφείο που ήταν θαμμένη η μαμά της, γράφοντας σκέψεις στο ημερολόγιο της και διαβάζοντας βιβλία δίπλα στον τάφο της.

Ο 22χρονος ποιητής Πέρσι Σέλλεϋ θαύμαζε ιδιαίτερα τον Γκόντγουιν και τον συντηρούσε οικονομικά. Παρά το γεγονός ότι ήταν παντρεμένος με ένα παιδί και η γυναίκα του, Χάριετ Γουέστμπροουκ,  ήταν εγκυος, ερωτεύεται την Μαίρη, όταν ήταν μόλις 17 ετών, η οποία έβλεπε στο πρόσωπο του νεαρού όλα τα ιδανικά που εκπροσώπευε ο πατέρας της. Ο Σέλλεϋ αν και είχε αριστοκρατική καταγωγή, προτιμούσε να διαχωριστεί από την οικογένειά του. Επιθυμία του ήταν να μοιράσει  μεγάλο μέρος της περιουσίας του στους φτωχούς. Οι γονείς του προκειμένου να αποφύγουν τέτοιου είδους σπατάλες, δεν του έδιναν χρήματα. Αναγκάζεται, λοιπόν, ο Σέλλεϋ να σταματήσει να χρηματοδοτεί τον Γκόντγουιν, ο οποίος δυσαρεστήθηκε όταν το έμαθε. Η απόφασή του να φύγει μαζί με την κόρη του Γκόντγουιν στην Ευρώπη, σαφώς χειροτέρεψε την κατάσταση.

 Χωρίς την ευχή του πατέρας της, η Μαίρη έφυγε από την Βρετανία, μαζί με τον εραστή και την ετεροθαλής αδερφή της Κλερ, με την οποία ο Πέρσι διατηρούσε ιδιαίτερες σχέσεις ερωτικού περιεχομένου. Σύμφωνα με τα λεγόμενά της, αυτό το ταξίδι ήταν αρχικά “η ενσάρκωση του ρομαντισμού”. Η οικονομική δυσχέρεια, όμως,  τους αναγκάζει να επιστρέψουν πίσω μετά από λίγους μήνες. Λίγο πριν επιστρέψουν στην Αγγλία, η Μαίρη ανακαλύπτει ότι είναι έγκυος. Μετά την επιστροφή τους στην Αγγλία η Μαίρη έχασε το παιδί, το οποίο γεννήθηκε πρόωρα. Το ζευγάρι στιγματίζεται και απομονώνεται από τον κοινωνικό τους περίγυρο και μετά βίας επιβιώνουν με συνεχή χρέη, μέσα στη φτώχεια και με την απειλή της φυλακής. Ο πατέρας της αρνείται να τους βοηθήσει, στάση που αιφνιδιάζει το ζευγάρι. Όμως, μέσα σε λίγους μήνες, η κατάσταση βελτιώθηκε αισθητά. Η Μαίρη ανάρρωσε και έμεινε πάλι έγκυος, ενώ ο Σέλλεϋ κληρονόμησε τον παππού του. Τα οικονομικά τους έφθασαν να είναι καλύτερα από ποτέ. Λίγους μήνες αργότερα, γεννήθηκε ο γιος τους, Γουίλιαμ.

Το καλοκαίρι του 1816 νοικιάζουν μια βίλα στην Ελβετία, όπου φιλοξενούν τον φίλο τους και εραστή της αδελφής της Μαίρης, ο οποίος την είχε αφήσει έγκυο, τον Λόρδο Βύρωνα. Λόγω των συχνών βροχοπτώσεων αναγκάζονται να κλειστούν μέσα στο σπίτι και για να ψυχαγωγηθούν, παίζουν διάφορα παιχνίδια. Κάποιο βράδυ, ο Βύρωνας προτείνει να γράψει ο καθένας τους  μια τρομακτική ιστορία. Έτσι, λοιπόν, καθένας ξεκινά να συνθέτει τη δική του σκοτεινή αφήγηση -παραδόξως, οι δύο διακεκριμένοι τεχνίτες του λόγου καταπιάστηκαν με λιγότερο ζήλο από τους συντρόφους τους. Ο Πέρσι προσπάθησε μάταια να επικαλεστεί μια παιδική του ανάμνηση ως καύσιμο για την έμπνευσή του -γρήγορα τα παράτησε. Ο Βύρων δημιούργησε ένα αρχέτυπο γοτθικής λογοτεχνίας βουτηγμένο στο υπερφυσικό και μακάβριο -τον Μάνφρεντ.  Ο  προσκεκλημένος του λόρδου Βύρωνα, ο Άγγλος-Ιταλός ιατρός και συγγραφέας Τζον Γουίλιαμ Πολιντόρι (John William Polidori) έγραψε τον «Βρυκόλακα», που εσφαλμένα πιστώθηκε στον Λόρδο Βύρωνα. Το συγκεκριμένο διήγημα του Πολιντόρι ήταν η πηγή έμπνευσης για τον συγγραφέα Μπραμ Στόκερ, ώστε να γράψει 60 χρόνια μετά τον γνωστό σε όλους «Δράκουλα».

Η Μαίρη, περνώντας πολλές νύχτες άυπνη, ακούγοντας ωστόσο συνεχώς τους δύο ποιητές να μιλούν για φαντάσματα και βρικόλακες, αποφάσισε πως δεν είχε αρκετή έμπνευση για να γράψει κάτι αντάξιο του τρομακτικού και τερατώδους. Ώσπου μία μέρα, άρχισαν να συζητούν για την πιθανότητα ο ηλεκτρισμός να επαναφέρει έναν άνθρωπο στη ζωή. Το ίδιο βράδυ, η Μαίρη είδε ένα ανατριχιαστικό όνειρο που της έδωσε την έμπνευση που αναζητούσε.

“I saw the pale student of unhallowed arts kneeling beside the thing he had put together. I saw the hideous phantasm of a man stretched out, and then, on the working of some powerful engine, show signs of life, and stir with an uneasy, half vital motion”

-Αφήγηση του ονείρου της

Έπειτα από αυτό δεν μπορούσε να κοιμηθεί. Μία ιδέα είχε γεννηθεί στο μυαλό της και δεν θα ησύχαζε μέχρι να την γράψει. Κάπως έτσι ξεκίνησε η συγγραφή ενός εκ των διασημότερων λογοτεχνικών έργων του κόσμου. Του Φρανκενστάιν. Όταν ολοκλήρωσε τη συγγραφή του βιβλίου (1817) ήταν και πάλι έγκυος.

Λέγεται ότι όταν το διάβασε ο Μπάιρον, κατέβηκε ουρλιάζοντας τις σκάλες, ο δε Πέρσι πρέπει να κοκάλωσε άναυδος μπροστά στην αβυσσαλέα και υποχθόνια φαντασία της νεαρής ερωμένης του.

Όταν επέστρεψαν στην Αγγλία, τον Οκτώβριο του 1816 η αδερφή της Μαίρης, Φάνι (Fanny Imlay), αυτοκτονεί σε ένα ξενοδοχείο κοντά στο σπίτι τους. Η σύζυγος του Σέλλεϋ αυτοκτονεί με πνιγμό τον Δεκέμβριο του ίδιου χρόνου.

Η Μαίρη και ο Σέλλεϋ παντρεύτηκαν τον Δεκέμβριο του 1816, λίγο μετά την αυτοκτονία της Χάρριετ, ύστερα από δύο χρόνια εξωσυζυγικής σχέσης. Για να πάρει την κηδεμονία των παιδιών τους, ο Σέλλεϋ έπρεπε να επιδείξει το κατάλληλο ήθος και ήλπιζε ότι γάμος με την Μαίρη θα αποφέρει αυτό το αποτέλεσμα. Κατάφερε να συμφιλιώσει την Μαίρη με τον πατέρα της, Γουίλιαμ Γκόντγουιν, αλλά ο Σέλλεϋ έχασε την κηδεμονία των παιδιών του εξαιτίας των γονέων της Χαρριέτ.

Το Σεπτέμβριο του 1817 έρχεται στον κόσμο η κόρη του ζεύγους, Κλάρα. Η αδερφή της Μαίρης, Κλερ, γέννησε την κόρη του λόρδου Βύρωνα, Άλμπα, τον προηγούμενο Ιιανουάριο.

Ο Φρανκενστάιν ή ο Σύγχρονος Προμηθέας εκδόθηκε έπειτα από δύο χρόνια, το 1818, χωρίς το όνομά της (είχαν τυπωθεί μόλις πεντακόσια αντίτυπα). Οι γυναίκες τον 19ο αιώνα δεν αντιμετωπίζονταν ως ικανές να γράψουν αριστουργήματα ή γενικά μυθιστορήματα, ειδικά τρόμου. Το βιβλίο το προλογίζει ο άνδρας της Πέρσι Σέλλεϋ, γίνεται μεγάλη επιτυχία και άπαντες θεωρούν ότι εκείνος είναι ο ανώνυμος συγγραφέας. Η αλήθεια αποκαθίσταται σύντομα από τον ίδιο τον Πέρσι, ο οποίος έστειλε το βιβλίο για να εκδοθεί ξανά το 1823 με το όνομα της Μαίρης αυτή τη φορά, όπου η ιστορία του σύγχρονου Προμηθέα θα εκτοξευθεί στους επτά ουρανούς.  Ακόμη και τότε, κανείς δεν πίστεψε ότι η Μαίρη είχε γράψει το βιβλίο, παρότι είχε αποκαλυφθεί το όνομά της. Οι περισσότεροι κριτικοί υποστήριζαν ότι ήταν ο Σέλλεϋ εκείνος που το έγραψε και απλά έδωσε την αναγνώριση στη γυναίκα του.  Ακόμη και μέχρι σήμερα υπάρχουν κάποιοι που δεν πιστεύουν ότι το έγραψε γυναίκα και μάλιστα μία 18χρονη κοπέλα. Οι μελέτες έχουν δείξει όμως ότι πράγματι η Μαίρη ήταν η συγγραφέας του βιβλίου με μικρή βοήθεια από τον σύζυγο της (ακόμα και αν βοήθησε κάνοντας διορθώσεις, η κεντρική ιδέα και η πλοκή ήταν της Μαίρης).

Μετά την πρώτη έκδοση του Φρανκεστάιν, το ζευγάρι πηγαίνει στην Ιταλία, όπου, αφού παραδώσει την Άλμπα στον Βύρωνα, αναχωρεί για τον γύρο της χώρας. Δυστυχώς η Μαίρη θα θάψει το δεύτερο και τρίτο παιδί της (τον Γουίλιαμ και την Κλάρα) από μαλάρια(=ελονοσία). Αυτό έχει ως αποτέλεσμα η Μαίρη να πέσει σε βαριά κατάθλιψη. Παρ’όλα αυτά ξαναμένει έγκυος και γεννάει το τελευταίο παιδί της, τον Πέρσυ, στι 12 Νοεμβρίου του 1819.

Αργότερα, το 1822, αποβάλει το παιδί που κυοφορεί.  Κινδυνεύει, μάλιστα, να  πεθάνει από αιμορραγία και την σώζει ο Σέλλευ, βάζοντάς την μέσα σε μια μπανιέρα γεμάτη με πάγο.

Η απώλεια των παιδιών τους απομακρύνει το άλλοτε ερωτευμένο ζευγάρι. Ο Σέλλευ αρχίζει να φλερτάρει με διάφορες γυναίκες και η Μαίρη στρέφεται σε διάφορους φίλους της.  Ένας από αυτούς είναι ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος. Γνωρίζονται στην Πίζα, ενώ εκείνη είναι με τον σύζυγό της, κι έρχονται πολύ κοντά. Ο Σέλλευ τον ενημερώνει ότι η Μαίρη θέλει να μάθει την ελληνική γλώσσα κι εκείνος προθυμοποιείται να τη διδάξει.

Ο Σέλλευ έχει εκτίμηση για τον Μαυροκορδάτο και του αφιερώνει το ποίημά του, “Ελλάς”. Ωστόσο σε κάποιες επιστολές του προς εκείνον, μιλά αρνητικά, καθώς ενοχλείται από τη στενή σχέση που έχει με τη Μαίρη: “Ο Έλληνας πρίγκιπας έρχεται μερικές φορές και ενοχλούμαι με τον εαυτό μου που αντιδρώ τόσο άσχημα. Πώς γίνεται ένας τόσο συμπαθητικός, ικανός και φιλικός άνθρωπος να μη μου είναι συμπαθής”. Ο Μαυροκορδάτος φεύγει για την Ελλάδα, ο Σέλλεϋ γράφει: “Ένα πλοίο ήρθε να πάρει τον Έλληνα πρίγκιπα, για να πάει στον στρατό στον Μοριά. Είναι μεγάλη απώλεια για τη Μαίρη και μόνο επειδή στενοχωρεί τη Μαίρη, είναι μεγάλη απώλεια και για μένα. Αλλά όχι για κάποιον άλλο λόγο”.

Το καλοκαίρι του 1822 ο Σέλλεϋ πνίγηκε στα ανοιχτά του Λιβόρνο. Ο θάνατός του προκάλεσε τεράστιο σοκ στη Μαίρη, η οποία στην συνέχεια επέστρεψε στην Αγγλία και αφοσιώθηκε ολόψυχα στον γιό τους, Πέρσι. Ήταν το μοναδικό από τα παιδιά τους που είχε επιβιώσει.

Εκεί η Μαίρη εργαζόταν ως συγγραφέας. Αρνήθηκε τη βοήθεια που τους προσέφερε ο πατέρας του Σέλλεϋ, επειδή έθεσε ως προϋπόθεση να αναλάβει την κηδεμονία του γιου της κάποιος έμπιστός του. Συντηρούνταν αποκλειστικά από την συγγραφή βιβλίων, βοηθώντας οικονομικά ακόμα και τον πατέρα της και έχοντας περάσει στην απόλυτη χειραφέτηση για την εποχή της. Πίστευε ότι η συνεργασία και η καλή θέληση που είχαν κυρίως οι γυναίκες, θα οδηγούσαν στην αναμόρφωση της κοινωνίας, και συμφωνούσε με την φεμινίστρια μητέρα της ότι οι γυναίκες δεν ήταν κατώτερες από τους άνδρες αλλά έδειχναν έτσι λόγω έλλειψης μόρφωσης. Αρνείται όλες τις προτάσεις γάμου, ακόμα και από τον Αμερικάνο ηθοποιό Τζον Χάουαρντ Πέιν.  Η απάντηση που έδωσε Πέιν ήταν ότι αφού είχε παντρευτεί ήδη μία ιδιοφυΐα, μπορούσε να ξαναπαντρευτεί μόνο μία άλλη ιδιοφυία. Η συγγραφέας με την περιπετειώδη ζωή,  έφυγε από τη ζωή την 1η Φεβρουαρίου του 1851, στα 53 της χρόνια, ύστερα από χρόνια ταλαιπωρίας με ασθένειες. Υπήρχαν υποψίες από τον προσωπικό της ιατρό ότι είχε όγκο στον εγκέφαλο. 

Ένα χρόνο μετά το θάνατό της, ο γιος την άνοιξε το κουτί που είχε πάντα στο γραφείο της. Μέσα βρήκε τούφες μαλλιών από τα νεκρά παιδιά της. Βρήκε επίσης, ένα σημειωματάριο που διατηρούσε με τον Σέλλεϋ, ένα αντίγραφο του ποιήματός του “Άδωνις” και ένα μεταξωτό μαντήλι, μέσα στο οποίο είχε λίγες απ’ τις στάχτες του άνδρα της.

Μετά το θάνατό της, ο “Φρανκενστάιν” γνωρίζει μεγάλη επιτυχία. Η δεκαετία του 1970 που είναι μια περίοδος επανεξέτασης και επανακαθορισμού πολλών λογοτεχνικών έργων, δίνει το έναυσμα στις φεμινίστριες συγγραφείς και λογοτεχνικούς κριτικούς να ανακαλύψουν εκ νέου τον Φρανκεστάιν. “Το βιβλίο αυτό ειναι ένας μύθος γέννησης” ισχυρίζεται η Έλεν Μόερς και συνεχίζει λέγοντας ότι κρύβει το θάνατο του μωρού της Μαίρης, πριν να το γράψει, όπου έρχεται αντιμέτωπη με το θάνατο της μητέρας της και τη δική της απώλεια σαν μητέρα. Οι φεμινίστριες Σάντρα Γκίλμπερτ και Σούζαν Γκούμπαρ ισχυρίζονται ότι η Σέλεϊ έδωσε μια απάντηση στην ανδροκρατούμενη λογοτεχνική παράδοση και στην πατριαρχία που κυριαρχούσαν στη λογοτεχνία, επιβεβαιώνοντάς την, κρύβοντας το γυναικείο φαντασιακό της για την ισότητα των δυο φύλων, που μη μπορώντας να εκφραστεί ανοικτά, ξεσπά με μια υποχθόνια φρενίτιδα οργής.

«Βλέπω γύρω μου την ευδαιμονία από την οποία είμαι αποκλεισμένος. Η δυστυχία με μετέτρεψε σε δαίμονα»

– Το τέρας (του Φρανκενστάιν)

Η δημιουργία ταινιών βασισμένες στο μυθιστόρημα της Σέλλεϋ έχει επιχειρηθεί αρκετές φορές στο παρελθόν είτε με περισσότερη είτε με λιγότερη επιτυχία. Τις περισσότερες φορές η προσαρμογή του βιβλίου είναι ελλιπής και το τέρας στερείται συναισθηματικού βάθους, χαρακτήρα και ουσιαστικής φιλοσοφικής ερμηνείας.

Μερικές από αυτές τις ταινίες είναι:

• Φρανκενστάιν ( 1931)
• Η Μνηστή του Φρανκενστάιν, 1936.
• Ο Γιος του Φρανκενστάιν, 1939.
• Το Φάντασμα του Φρανκενστάιν, 1942.
• Φρανκενστάιν εναντίον Λυκανθρώπου, 1943.
• Το Σπίτι του Φρανκενστάιν, 1944.
• Ο Άμποτ κι ο Κοστέλο συναντούν τον Φρανκενστάιν, 1948
• Και πολλά ακόμα
• https://www.google.com/search?q=%CE%BC%CE%B1%CE%AF%CF%81%CE%B7+%CF%83%CE%AD%CE%BB%CE%BB%CE%B5%CF%8B+%CF%84%CE%B1%CE%B9%CE%BD%CE%B9%CE%B1&oq=%CE%BC%CE%B1%CE%B9%CF%81%CE%B7+%CF%83%CE%B5%CE%BB%CE%BB%CE%B5%CF%85&aqs=chrome.1.69i57j0l5.7465j0j7&sourceid=chrome&ie=UTF-8

Άλλα σημαντικά έργα της Μαίρης Σέλλεϋ:

• Η Βαλπέργκα (Valperga), 1823
  
• Ο τελευταίος άνθρωπος, (The Last Man), 1826
  
• Φώκνερ (Falkner), 1837
  
• Ημερολόγιο ενός ταξιδιού έξι εβδομάδων (Journal of a Six Weeks’ Tour), 1814, για ένα ταξίδι με τον Σέλλεϋ.
• Ματίλντα (Mathilda), 1819, αμφιλεγόμενη νουβέλα που υπονοούσε ότι είχε σεξουαλικές σχέσεις με τον πατέρα της σε μικρή ηλικία.
• The Fortunes of Perkin Warbeck (1830)
• Lodore (1835)
• The Poetical Works of Percy Bysshe Shelley (1839)
• Posthumous Poems of Percy Bysshe Shelley (1824)
• Rambles in Germany and Italy in 1840, 1842, and 1843 (1844)

«Δεν είναι ειρωνικό;», λέει ο Πολιντόρι στην Γκόντγουιν σε μια από τις ύστερες σκηνές της επιλεκτικής βιογραφίας «Μαίρη Σέλλεϋ». «Ενώ εγώ γράφω μια ιστορία που χλευάζει τον Μπάιρον, τη βδέλλα που καταβροχθίζει ψυχές, κι αυτός παίρνει όλα τα εύσημα, εσύ γράφεις για ένα απεγνωσμένο πλάσμα, εγκαταλειμμένο από έναν ανεύθυνο ναρκισσιστή, και ο Σέλλεϋ παίρνει όλα τα εύσημα!».

Στα τέλη Μαΐου του 2017 βγήκε στις κινηματογραφικές αίθουσες η βιογραφική ταινία Mary Shelley με πρωταγωνίστρια την Ελ Φάνινγκ και τους Μέισι Γουίλιαμς, Ντάγκλας Μπουθ, Στίβεν Ντιλέιν, Μπελ Πάουλι και Τομ Στάριζ.  Το σενάριο έχει συνυπογράψει η Έμα Τζένσεν. Την ταινία σκηνοθέτησε η Χάιφα Αλ-Μανσούρ η πρώτη σκηνοθέτης από τη Σαουδική Αραβία. Παρ΄όλα αυτά, έλαβε μέτριες κριτικές και δεν θεωρείται ότι πέτυχε τον σκοπό της, την αντικειμενική παρουσίαση της σκανδαλώδης ζωής της Μαίρης Σέλλεϋ και την σωστή σκιαγράφιση των ενδότερων συναισθημάτων της και της πολυπλοκότητας του χαρακτήρα της.

Η Μαίρη Σέλλεϋ ήταν μία μεγάλη μορφή, αδιαχείριστου, πνευματικού μεγέθους, κάλλους και γνώσεων. Λογοτέχνης, αλκοολική, αντιδραστική, ρομαντική, ερωτική, φεμινίστρια, ελεύθερη. Υπήρξε μία δυνατή πρωταγωνίστρια, μια σπουδαία συγγραφέας, μια τραγική ηρωίδα. Το έργο της είναι πραγματικά εμβληματικό, και ο Φρανκενστάιν αποτελεί ένα απο καλύτερα και πολυπλοκότερα έργα της παγκόσμιας λογοτεχνίας, καθώς κανείς δεν έχει καταφέρει να το αναλύσει επαρκώς. Το βιβλίο παραμένει αλώβητο, κρυστάλλινο, αξεπέραστο αναμένοντας τον κάθε αναγνώστη να το επισκεφθεί με την ψυχή και το μυαλό του ανοιχτό.

Πηγές:

https://en.wikipedia.org/wiki/Mary_Shelley

http://www.womantoc.gr/life/article/mairi-sellev-i-taraxodis-erotiki-zoi-tis-gynaikas-pou-ypirkse-eromeni-mou-aleksandrou-mavrokordatou

https://www.mixanitouxronou.gr/ti-schesi-iche-i-singrafeas-tou-frankenstain-me-tin-ellada-ke-giati-o-andras-tis-zileve-ton-mavrokordato-ta-ateliota-erotika-skandala-ke-i-stigmi-tis-empnefsis/

Δεν κατέχουμε τα πνευματικά δικαιώματα των εικόνων.

Με τα παρακάτω λόγια ο Αλέξανδρος Υψηλάντης προτρέπει όλους τους Έλληνες να ξεσηκωθούν κάνοντας αναφορά στους αγώνες που έκαναν οι ευρωπαϊκοί λαοί για να διώξουν τους τυράννους τους. Πρόκειται για την επαναστατική προκήρυξη που κυκλοφόρησε ο ίδιος στο Ιάσιο της Μολδοβλαχίας (σημερινό Ιάσι Ρουμανίας) στις 24 Φλεβάρη 1821 και σηματοδότησε την έναρξη της Επανάστασης στις παραδουνάβιες ηγεμονίες.

Η ώρα ήλθεν, ω Άνδρες Έλληνες! Προ πολλού οι λαοί της Ευρώπης, πολεμούντες υπέρ των ιδίων Δικαιωμάτων και ελευθερίας αυτών, μας επροσκάλουν εις μίμησιν, αυτοί, καίτοι οπωσούν ελεύθεροι, επροσπάθησαν όλαις δυνάμεσι να αυξήσωσι την ελευθερίαν, και δι’ αυτής πάσαν αυτών την Ευδαιμονίαν.
Οι αδελφοί μας και φίλοι είναι πανταχού έτοιμοι, οι Σέρβοι, οι Σουλιώται, και όλη η Ηπειρος, οπλοφορούντες μας περιμένωσιν· ας ενωθώμεν λοιπόν με Ενθουσιασμόν! η Π α τ ρ ί ς μ α ς π ρ ο σ κ α λ ε ί!
Η Ευρώπη, προσηλώνουσα τους οφθαλμούς της εις ημάς, απορεί διά την ακινησίαν μας, ας αντηχήσωσι λοιπόν όλα τα Όρη τής Ελλάδος από τον Ήχον τής πολεμικής μας Σάλπιγγος, και αι κοιλάδες από την τρομεράν κλαγγήν των Αρμάτων μας. Η Ευρώπη θέλει θαυμάση τας ανδραγαθίας μας, οι δε τύραννοι ημών τρέμοντες και ωχροί θέλουσι φύγει απ’ έμπροσθέν μας.
Οι φωτισμένοι λαοί της Ευρώπης ενασχολούνται εις την αποκατάστασιν της ιδίας ευδαιμονίας· και πλήρεις ευγνωμοσύνης διά τας προς αυτούς των Προπατόρων μας ευεργεσίας, επιθυμούσι την ελευθερίαν της Ελλάδος.
Ημείς, φαινόμενοι άξιοι της προπατορικής αρετής και του παρόντος αιώνος, είμεθα Εύελπεις, να επιτύχωμεν την υπεράσπισιν αυτών και βοήθειαν· πολλοί εκ τούτων φιλελεύθεροι θέλουσιν έλθη, διά να συναγωνισθώσι με ημάς. Κινηθήτε, ω φίλοι, και θέλετε ιδή μίαν Κραταιάν δύναμιν να υπερασπισθή τα δίκαιά μας! Θέλετε ιδή και εξ αυτών των εχθρών μας πολλούς, οίτινες, παρακινούμενοι από την δικαίαν μας αιτίαν, να στρέψωσι τα Νώτα προς τον εχθρόν και να ενωθώσι με ημάς· ας παρρησιασθώσι με ειλικρινές φρόνημα, η Πατρίς θέλει τους εγκολπωθή! Ποίος λοιπόν εμποδίζει τους ανδρικούς σας Βραχίονας; ο άνανδρος εχθρός μας είναι ασθενής και αδύνατος. Οι στρατηγοί μας έμπειροι και όλοι οι ομογενείς γέμουσιν ενθουσιασμού! ενωθήτε λοιπόν, ω ανδρείοι και μεγαλόψυχοι Έλληνες! ας σχηματισθώσι φάλαγκες εθνικαί, ας εμφανισθώσι Πατριωτικαί λεγεώνες, και θέλετε ιδή τους παλαιούς εκείνους Κολοσσούς του δεσποτισμού να πέσωσιν εξ ιδίων, απέναντι των θριαμβευτικών μας Σημαίων! Εις την φωνήν της Σάλπιγκός μας όλα τα παράλια του Ιωνίου και Αιγέου πελάγους θέλουσιν αντηχήση· τα Ελληνικά πλοία, τα οποία εν καιρώ ειρήνης ήξεραν να εμπορεύωνται, και να πολεμώσι, θέλουσι σπείρη εις όλους τους λιμένας του τυράννου με το πυρ και την μάχαιραν, την φρίκην και τον θάνατον…
Ποία ελληνική ψυχή θέλει αδιαφορήση εις την πρόσκλησιν της Πατρίδος; Εις την Ρώμην ένας του Καίσαρος φίλος σείων την αιματομένην χλαμύδα του τυράννου εγείρει τον λαόν. Tι θέλετε κάμη Σεις ω Έλληνες, προς τους οποίους η Πατρίς γυμνή δεικνύει μεν τας πληγάς της και με διακεκομμένην φωνήν επικαλείται την βοήθειαν των τέκνων της; Η θεία πρόνοια, ω φίλοι Συμπατριώται, ευσπλαγχνισθείσα πλέον τας δυστυχίας μας ηυδόκησεν ούτω τα πράγματα, ώστε με μικρόν κόπον θέλομεν απολαύση με την ελευθερίαν πάσαν ευδαιμονίαν. Αν λοιπόν από αξιόμεμπον αβελτηρίαν αδιαφορήσωμεν, ο τύραννος γενόμενος αγριώτερος θέλει πολλαπλασιάση τα δεινά μας, και θέλομεν καταντήση διά παντός το δυστυχέστερον πάντων των εθνών.
Στρέψατε τους οφθαλμούς σας, ω Συμπατριώται, και ίδετε την ελεεινήν μας κατάστασιν! ίδετε εδώ τους Ναούς καταπατημένους! εκεί τα τέκνα μας αρπαζόμενα διά χρήσιν αναιδεστάτην της αναιδούς φιληδονίας των βαρβάρων τυράννων μας! τους οίκους μας γεγυμνωμένους, τον αγρούς μας λεηλατισμένους και ημάς αυτούς ελεεινά ανδράποδα!
Είναι καιρός να αποτινάξωμεν τον αφόρητον τούτον Ζυγόν, να ελευθερώσωμεν την Πατρίδα, να κρημνίσωμεν από τα νέφη την ημισέληνον να υψώσωμεν το σημείον, δι’ ου πάντοτε νικώμεν! λέγω τον Σταυρόν, και ούτω να εκδικήσωμεν την Πατρίδα, και την Ορθόδοξον ημών Πίστιν από την ασεβή των ασεβών Καταφρόνησιν.
Μεταξύ ημών ευγενέστερος είναι, όστις ανδρειοτέρως υπερασπισθή τα δίκαια της Πατρίδος, και ωφελιμοτέρως την δουλεύση. Το έθνος συναθροιζόμενον θέλει εκλέξη τους Δημογέροντάς του, και εις την ύψιστον ταύτην Βουλήν θέλουσιν υπείκει όλαι μας αι πράξεις…
Ας κινηθώμεν λοιπόν μέ εν κοινόν φρόνιμα, oι πλούσιοι ας καταβάλωσιν μέρος της ιδίας περιουσίας, oι ιερoί ποιμένες ας εμψυχώσωσι τον λαόν με το ίδιόν των παράδειγμα, και oι πεπαιδευμένοι ας συμβουλεύσωσιν τα ωφέλιμα. Oι δε εν ξέναις αυλαίς υπουργούντες στρατιωτικοί και πολιτικοί ομογενείς, αποδίδοντες τας ευχαριστίας εις ην έκαστος υπουργεί δύναμιν, ας ορμήσωσιν όλοι εις το ανοιγόμενον ήδη μέγα και λαμπρόν στάδιον, και ας συνεισφέρωσιν εις την πατρίδα τον χρεωστούμενον φόρον, και ως γενναίoι ας ενοπλισθώμεν όλοι άνευ αναβολής καιρού με το ακαταμάχητον όπλον της ανδρείας και υπόσχομαι εντός ολίγου την νίκην και μετ’ αυτήν παν αγαθόν. Πoίoι μισθωτοί και χαύνοι δούλοι τολμούν να αντιπαραταχθώσιν απέναντι λαού, πολεμούντος υπέρ της ιδίας ανεξαρτησίας; Μάρτυρες oι Ηρωικοί αγώνες των προπατόρων μας· Μάρτυς η lσπανία, ήτις πρώτη και μόνη κατετρόπωσε τας αηττήτους φάλαγκας ενός τυράννου.
Με την Ένωσιν, ω Συμπολίται, με το προς την ιεράν Θρησκείαν Σέβας, με την προς τους Νόμους και τους Στρατηγούς υποταγήν, με την ευτολμίαν και σταθηρότητα, η νίκη μας είναι βεβαία και αναπόφευκτος, αυτή θέλει στεφανώση μέ δάφνας αειθαλείς τους Ηρωικούς αγώνας μας, αυτή με χαρακτήρας ανεξαλείπτους θέλει χαράξη τα ονόματα ημών εις τον ναόν της αθανασίας, διά το παράδειγμα των επερχομένων γενεών. Η Πατρίς θέλει ανταμείψη τα ευπειθή και γνήσιά της τέκνα με τα βραβεία της δόξης και τιμής· τα δε απειθή και κωφεύοντα εις την τωρινήν της πρόσκλησιν, θέλει αποκηρύξη ως νόθα και Ασιανά σπέρματα, και θέλει παραδώση τα ονόματά των, ως άλλων προδότων, εις τον αναθεματισμόν και κατάραν των μεταγενεστέρων.
Ας καλέσωμεν λοιπόν εκ νέου, ω Ανδρείοι και μεγαλόψυχοι Έλληνες, την ελευθερίαν εις την κλασικήν γην της Ελλάδος! Ας συγκροτήσωμεν μάχην μεταξύ του Μαραθώνος και των Θερμοπυλών! Ας πολεμήσωμεν εις τους τάφους των Πατέρων μας, οι οποίοι, διά να μάς αφήσωσιν ελευθέρους, επολέμησαν και απέθανον εκεί! Το αίμα των τυράννων είναι δεκτόν εις την σκιάν τον Επαμεινώνδου Θηβαίου, και του Αθηναίου Θρασυβούλου, οίτινες κατετρόπωσαν τους τριάκοντα τυράννους, εις εκείνας του Αρμοδίου και Αριστογείτωνος, οι οποίοι συνέτριψαν τον Πεισιστρατικόν ζυγόν, εις εκείνην του Τιμολέοντος, όστις απεκατέστησε την ελευθερίαν εις την Κόρινθον και τας Συρακούσας, μάλιστα εις εκείνας τον Μιλτιάδου και Θεμιστοκλέους, του Λεωνίδου και των τριακοσίων, οίτινες κατέκοψαν τοσάκις τους αναριθμήτους στρατούς των βαρβάρων Περσών, των οποίων τους βαρβαροτέρους και ανανδροτέρους απογόνους πρόκειται εις ημάς σήμερον, με πολλά μικρόν κόπον, να εξαφανίσωμεν εξ ολοκλήρου.
Εις τα όπλα λοιπόν φίλοι η Πατρίς Μας Προσκαλεί!

Αλέξανδρος Υψηλάντης

Την 24ην Φεβρεαρίου 1821 Εις το γενικόν στρατόπεδον του Ιασίου

Ο Αλέξανδρος Υψηλάντης (1792-1828), αξιωματικός του ρωσικού στρατού και υπασπιστής του τσάρου Αλέξανδρου Α’, είχε αναλάβει από το 1820 την ηγεσία της Φιλικής Εταιρείας

Στις 20 Οκτωβρίου του ίδιου έτους πραγματοποιήθηκε σύσκεψη των ηγετών της Εταιρείας στο Ισμαήλιο της Βεσαραβίας (σημερινό Ιζμαίλ Ουκρανίας), όπου αποφασίστηκε η Επανάσταση να αρχίσει πρώτα από τη Μάνη. Όμως, στις 16 Φλεβάρη 1821 ο Υψηλάντης αποφάσισε να ξεκινήσει την επανάσταση από τη Μολδοβλαχία, πιστεύοντας ότι υπήρχαν μεγαλύτερες πιθανότητες επιτυχίας, επειδή οι ηγεμονίες της περιοχής είχαν πετύχει ένα καθεστώς αυτονομίας, που δεν επέτρεπε την επέμβαση του σουλτάνου, χωρίς τη συγκατάθεση του τσάρου (Συνθήκη του Βουκουρεστίου 1812). Επιπλέον, οι ηγεμόνες ήταν Φαναριώτες και γι’αυτό το λόγο πίστευε θα συντάσσονταν μαζί του και θα στήριζαν την επανάσταση.

Η 30η Ιανουαρίου έχει καθιερωθεί ως η μέρα εορτασμού των τριών Ιεραρχών, προστατών της παιδείας, των λειτουργών και συλλειτουργών αυτής, των διδασκόντων και των διδασκομένων. Και οι τρεις ανεξαιρέτως υπήρξαν άνθρωποι με βαθιά μόρφωση και πολυεπίπεδη, με σπουδές τόσο ανθρωπιστικές, όσο και θετικές που επικέντρωσαν τη φιλοσοφία τους και τον τρόπο ζωής τους στον άνθρωπο και τις ανάγκες του. Η γλώσσα τους πάντοτε ελεγκτική και δίκαιη και συνάμα μέλιτος πλήρης, αφού ουδεμία υστεροβουλία υπέβοσκε στα κίνητρα τους. Πέραν όμως του ρόλου τους ως λειτουργοί της θρησκείας, υπήρξαν άνθρωποι του πνεύματος, οι απόψεις των οποίων αξίζει να μελετηθούν. Εμείς επιχείρησαμε εν συντομία να παρουσιάσουμε την οπτική τους πάνω σε ζήτημα που ταλανίζουν τον σύγχρονο άνθρωπο και να σας αποδείξουμε ότι ένα έργο πολυδιάστατο σαν το δικό τους πρέπει να εξευρενηθεί από τον πραγματικό αναζητητή της αλήθειας.

Η συνεισφορά τους προφανώς ξεκινά από τη θεολογική με φιλοσοφικές προεκτάσεις προσέγγισή τους. Ο Αριστοτέλης στο έργο του “Περί Ψυχής” περιγράφει τα δύο στάδια της ανθρώπινης διανόησης και στο πρώτο, σε εκείνο που κυριαρχούν τα φυσικά πάθη δίνει το όνομα “αίσθησις”, ενώ το μετέπειτα, όπου επικρατεί έναντι των πάθων και του αλόγου μέρους της ψυχής ο ορθός λόγος, δηλαδή η λογική” το ονομάζει” νόησις”. Οι 3 Ιεράρχες, έχοντας μελετήσει τους αρχαίους Έλληνες φιλοσόφους και εντρυφήσει σε αυτούς προσθέτουν το στάδιο που επεκτείνεται πέραν του εξορθολογισμού και αγγίζει τα όρια του υπέρλογου, αυτό της πίστης. Μέσω αυτής της “επανάστασης της διανόησης” συντελείται η πεμπτουσία της επικοινωνίας του ανθρώπου με το Θεό. Και το στάδιο αυτό δεν είναι το παράλογο, όπως αφοριστικά θα έλεγε κάποιος, αλλά το υπερβατικό που δεν συναντάμε στην αρχαία ελληνική φιλοσοφία. Η διαδικασία αυτή ξεκινά με την ταπείνωση του ανθρώπου, όχι εκείνη την ταπείνωση που τον καθιστά ανίσχυρο πιόνι στη σκακιέρα του ισχυρού και τιμωρού Θεού και άθυρμα της βούλησης του, αλλά την ταπεινότητα που προκύπτει πηγαία από την αυτογνωσία, από την αίσθηση που του δημιουργείται ότι δεν μπορεί να κυβερνά και να ελέγχει τα πάντα εκτός από τον ίδιο του τον εαυτό. Οι 3 Ιεράρχες δεν πίστευαν στην αποθέωση του ανθρώπου, καθώς κάτι τέτοιο θα ήταν επικίνδυνο για την ισορροπία του κόσμου. Ήδη τέτοιες απόπειρες θεοποίησης έχουν κοστίσει στην ανθρωπότητα χιλιάδες απώλειες.. Αντιθέτως, πίστευαν στον εξανθρωπισμό του Θεού, που θα επιτυγχανόταν μέσα από την ελεύθερη και προσωπική προσπάθεια κάθε ανθρώπου που “πλάστηκε” κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωση να ανακαλύψει την ουσία της ύπαρξης του.

Μη θέλεις να με πείσεις με τα λόγια, αλλά με τα έργα. Μισώ τη διδασκαλία που είναι αντίθετη με τον τρόπο ζωής.

-Γρηγόριος Θεολόγος

Προχωρώντας πέρα από αυτούς τους συλλογισμούς, οι πατέρες της Εκκλησίας εντόπισαν τις αιτίες της ηθικής κρίσης που εκδηλωνόταν στα χρόνια τους και συνεχίζεται να εκδηλώνεται στις μέρες μας. Όπως χαρακτηριστικά θα πει ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος, τον άνθρωπο καταδυναστεύει η σαρκολατρεία και η υλιστική μανία. Επιδιώκοντας να δώσει νόημα στο εγώ του καταφεύγει στον εξουσιασμό των συνανθρώπων του είτε σαρκικά είτε υλικά. Είναι άμοιρος των πάθων του, έρμαιο των χρημάτων και των αγαθών που επιθυμεί πάση θυσία και με κάθε κόστος να αποκτήσει και να επαυξήσει. Έτσι, καταλήγει να εκμεταλλεύεται, να καταδυναστεύει τον πλησίον, να του επιβάλλεται και να τον περιχαρακώνει. Φυσικά και οι 3 Ιεράρχες δεν ήταν κατά του θεσμού της ιδιοκτησίας, ήταν όμως κατά της κατάχρησης της, του λεγόμενου ius abutendi που υπήρχε στο ρωμαϊκό δίκαιο, το οποίο και οι ίδιοι σπούδασαν. Για αυτό το λόγο, υποστήριζαν ότι υγιές ήταν το λελογισμένο και ότι εν τέλει καμία σημασία δεν έχει να συγκεντρωθεί ο πλούτος στα χέρια λίγων, όταν οι υπόλοιποι άνθρωποι βυθίζονται στην φτώχεια… Η αφθονία δεν είναι αυτοσκοπός και δε θα έπρεπε κατά τους ίδιους να είναι. Αν αυτός ο συλλογισμός γεννιόταν στο μυαλό των υπηρετών της υπερκατανάλωσης, όπως αποκαλεί τους εθισμένους στο “έχειν” και όχι στο “είναι” ο Έριχ Φρομ, ο κόσμος μας θα ήταν πολύ διαφορετικός..

Όσον αφορά και τον τομέα της εκπαίδευσης, τα λόγια τους είναι μεστά σοφίας. Το σημαντικό, λένε οι 3 πατέρες, δεν είναι μόνο η παροχή στείρων γνώσεων στους διδασκομένους, η παίδευση, αλλά η μόρφωση, η διαμόρφωση δηλαδή του χαρακτήρα τους, η ηθική και πνευματική διάπλασή τους, ώστε να μην καταλήξουν τεχνοκράτες, αλλά άνθρωποι που να συνδυάζουν την οξυδέρκεια και την πνευματική διαύγεια με το βάθος και την καθαρότητα του χαρακτήρα. Δυστυχώς, μάλλον προς την αντίθετη κατεύθυνση κινείται το εκπαιδευτικό σύστημα που εξοβελίζει την ανθρωπιστική εκπαίδευση και τη θυσιάζει στο βωμό της χρησιμοθηρείας.

Από την μνήμη των παρελθόντων και από την πείρα των παρόντων διδασκόμαστε για το μέλλον.

-Μέγας Βασίλειος

Μπορεί να ήταν άνθρωποι της διανόησης, αλλά οι 3 Ιεράρχες δεν υπήρξαν ποτέ μακριά από την κοινωνία. Πέραν του αδιαμφισβήτου φιλανθρωπικού έργου τους, για το οποίο πληροφορούμαστε από τις πηγές της εποχής, η πολιτική και κοινωνική διάσταση είναι εμφανής στη φιλοσοφία τους. Είναι εκείνοι που εισήγαγαν και υποστήριξαν βαθύτατα το κράτος πρόνοιας, ένα θεσμό που στη χώρα μας παραμελήθηκε όσο κανείς άλλος. Γιατί; Ίσως γιατί όταν ο άνθρωπος δεν μαθαίνει να αγαπά σωστά τον εαυτό του, προσκολλάται με έναν αρρωστημένο τρόπο στο εγώ του και ξέχνα το συνάνθρωπό του, παύει να αγωνίζεται για αυτόν και τις δικές του ανάγκες και έτσι το κράτος πρόνοιας εγκαταλείπεται και παραπέει.

Πλην όλων των παραπάνω, η πολιτική τους άποψη ήταν πάντοτε ακριβής και στις μέρες μας απόλυτα αναγκαίο να ακουστεί. Μέσα από επιστολές στον έπαρχό τους και από άλλα κείμενα τους βλέπουμε την άποψη τους για τη σχέση Εκκλησίας- Κράτους. Θεωρούν, λοιπόν, ότι οι δύο αυτοί θεσμοί είναι διακριτοί, αλλά όχι αδιαίρετοι, με την έννοια ότι ούτε η Εκκλησία δύναται να επεμβαίνει στα πολιτικά πράγματα πλέον του δέοντος, ούτε όμως το κράτος να καταργεί το Αυτοκέφαλο. Επομένως, ούτε η θεοκρατία ούτε ο κρατικισμός είναι αποδεκτά. Στον αντίποδα, μεταξύ των δύο δει να υπάρχει μια συναλληλία, το κράτος να λειτουργεί σαν το σώμα και η Εκκλησία σαν την ψυχή, το κράτος να λαμβάνει τον εκτελεστικό του ρόλο και η Εκκλησία τον πνευματικό σε όσους επιθυμούν να καταστούν κοινωνοί της.

Ως προς τα χρήματα επαινούμε εκείνους που δεν χρωστούν τίποτε, ενώ ως προς την αγάπη μακαρίζουμε αυτούς που διαρκώς οφείλουν.

-Ιωάννης Χρυσόστομος

Συνοπτικά θέλαμε να σας παρουσιάσουμε τα βασικά σημεία των σκέψεων Του Αγ. Ιωάννη Χρυσοστόμου, Γρηγορίου του Θεολόγου και Μεγάλου Βασιλείου, των Φωστήρων της Τρισηλίου Θεότητος που ακούγονται επίκαιρα στην εποχή μας, όπως και σε κάθε εποχή. Ποιός μαθητής δεν θαυμάζει τις σπουδές του; Ποιός δάσκαλος το πνεύμα τους; Ποιός ηγέτης την παρρησία και την επαναστατικότητά τους που καμιά εξορία δεν κατάφερε να φυμώσει; Ας ρίξουμε μια φορά το τείχος μας γύρω από τον καταδίκη οτιδήποτε άπτεται στους κόλπους της Εκκλησίας και ας αναγνωρίσουμε πως οι 3 Ιεράρχες ήταν αληθινοί καθοδηγητές στη φώτιση.

Έγινε ευρύτερα γνωστός με την προσωνυμία Μαχάτμα, που του αποδώθηκε και στα σανσκριτικά σημαίνει Μεγάλη Ψυχή.
Υπήρξε η κεντρική μορφή του εθνικού κινήματος για την ινδική ανεξαρτησία και εμπνευστής της μεθόδου παθητικής αντίστασης χωρίς τη χρήση βίας έναντι των καταπιεστών. Η διδασκαλία του επηρέασε το διεθνές κίνημα για την ειρήνη και μαζί με τον ασκητικό βίο του συνέτειναν στο να καταστεί παγκόσμιο σύμβολο και ορόσημο της φιλοσοφικής και κοινωνικοπολιτικής διανόησης του περασμένου αιώνα. Με αφορμή τα 71 χρόνια από τη δολοφονία του σας παρουσιάζουμε το όραμα του Μοχάντα Καραμτσάντ Γκάντι, όπως ήταν το πραγματικό του όνομα και πως ο ίδιος το έκανε πράξη.

1. Γίνε εσύ η αλλαγή που θέλεις να δεις στον κόσμο

Βασική προϋπόθεση για να δεις τον κόσμο να αλλάζει, είναι η αλλαγή να ξεκινήσει από τον εαυτό σου. Λόγια που ο Γκάντι έκανε πράξη, με τις δράσεις του για την ανεξαρτητοποίηση της Ινδίας, την περίοδο του Μεσοπολέμου.

2. Κανείς δεν μπορεί να με πειράξει χωρίς την άδειά μου

Ο Γκάντι χρησιμοποιώντας τη μέθοδο της παθητικής αντίστασης κατάφερε να προκαλέσει μεγάλη κινητοποίηση για το κίνημα της ανεξαρτησίας , το οποίο άρχισε το να εξαπλώνεται από το 1919. Η τακτική της παθητικής αντίστασης απέκτησε εκατομμύρια θιασώτες σε όλη τη χώρα. Μία διαδήλωση εναντίον της πράξης του Rowlatt κατέληξε σε λουτρό αίματος από τις βρετανικές δυνάμεις. Ως αντίδραση στην απάνθρωπη αποικιοκρατική αυτή πράξη ο Μαχάτμα όρισε την 16η Απριλίου, ημέρα νηστείας και προσευχής για τα θύματα της σφαγής.

3. Ο αδύναμος δεν μπορεί ποτέ να συγχωρήσει. Η συγχώρεση είναι το χαρακτηριστικό του ισχυρού

«Το ‘οφθαλμόν αντί οφθαλμού’ μπορεί να οδηγήσει μόνο στο να τυφλωθεί όλος ο κόσμος», είχε αναφέρει ο ίδιος. Παρ’όλο που κατά την εικοσάχρονη διάρκεια βρέθηκε πολλές φορές αντιμέτωπος με τον φυλετικό διαχωρισμό του απαρτχάιντ, ο οποίος εκδηλωνόταν από τους λευκούς εποίκους εις βάρος των ντόπιων έγχρωμων και των Ινδών μεταναστών. Ο ίδιος ο Γκάντι εκδιώχθηκε από την αίθουσα του δικαστηρίου επειδή αρνούνταν να βγάλει το παραδοσιακό ινδικό τουρμπάνι ενώ ακόμη μία φορά δέχθηκε βία από τον οδηγό ταχυδρομικής άμαξας λόγω του ότι αρνήθηκε να παραχωρήσει τη θέση του σε κάποιον Ευρωπαίο επιβάτη. Φυλακίστηκε πολλές φορές για τους αγώνες του. Ωστόσο, όταν ξέσπασε ο πόλεμος των Μπόερς, ο Γκάντι οργάνωσε σώμα τραυματιοφορέων για το βρετανικό στρατό και διηύθυνε μία μονάδα του Ερυθρού σταυρού

4. Δεν θέλω να προβλέπω το μέλλον. Είμαι αφοσιωμένος στην παρούσα στιγμή. Ο Θεός δεν μου έδωσε τον έλεγχο της επόμενης στιγμής, αλλά αυτής.

Για να διασφαλίσει κανείς ένα ευτυχισμένο μέλλον, πρέπει να αγωνιστεί για το παρόν. Γι ‘ αυτό και ο ίδιος οραματιζόμενος ένα σπουδαιότερο αύριο αφιέρωσε τη ζωή του στην διεκδίκηση των ανθρώπινων δικαιωμάτων.

5. Μια ουγκιά δράσης αξίζει περισσότερο από ένα τόνο διδασκαλίας

Το 1887 ο Γκάντι πέτυχε στις εισαγωγικές εξετάσεις και εισήλθε στο Κολλέγιο Samaldas, αλλά οι σπουδές εκεί του φάνηκαν δύσκολες και η ατμόσφαιρα δυσάρεστη ώστε παρακολούθησε μόνο ένα ακαδημαϊκό έτος. Μετά από αυτό ένας οικογενειακός φίλος πρότεινε πως εάν ο Μαχάτμα επιθυμούσε να αναλάβει τη θέση του πατέρα του θα ήταν καλό να σπουδάσει νομική, σπουδές που θα διαρκούσαν τρία χρόνια στην πρωτεύουσα της τότε βρετανικής αυτοκρατορίας, στο Λονδίνο στο University College London.

6. Είναι ανόητο να είσαι πολύ σίγουρος για την σοφία σου. Είναι υγιές να υπενθυμίζεις στον εαυτό σου ότι και οι ισχυρότεροι μπορεί να αποδυναμωθούν και οι σοφότεροι μπορεί να σφάλλουν.

Ακόμη κι αν ο ίδιος είχε επηρεαστεί βαθύτατα από τους Χένρι Ντέιβιντ Θόρω, Λέων Τολστόι, Σιντάρτα Γκαουτάμα, Τζ. Κ. Τσέστερτον, Τζον Ράσκιν δε δεχόταν κανένα ως αυθεντία, ούτε ακόμη και τον ίδιο του τον εαυτό.

7. Πρώτα θα σε αγνοήσουν, μετά θα γελάσουν με σένα, μετά θα σε πολεμήσουν, και τότε κέρδισες.

Η ”νίκη” αυτή ήρθε λίγο πριν το θάνατό του, με την ανεξαρτησία της Ινδίας, στις 15 Αυγούστου 1947.

8. Βλέπω μόνο τις αρετές των ανθρώπων. Αφού δεν είμαι αλάθητος, δεν θα αναλύσω τα λάθη των άλλων

Ο Γκάντι υπήρξε υποστηρικτής της άποψης πως όλοι έχουμε κάτι καλό μέσα μας. Όντας ινδουιστής πίστευε στην αρχή της εμπάθειας, σύμφωνα με την οποία οφείλουμε να προσεγγίζουμε τον άνθρωπο αντιμετωπίζοντας τον σα ψυχική οντότητα.

9. Ευτυχία είναι όταν αυτά που σκέπτεσαι, αυτά που λες και αυτά που κάνεις, βρίσκονται σε αρμονία μεταξύ τους

«Πάντα να στοχεύεις στην πλήρη αρμονία της σκέψης, των λόγων και των πράξεων. Πάντα να στοχεύεις στο να εξαγνίζεις τις σκέψεις σου και όλα θα είναι καλά».

10. Η συνεχής ανάπτυξη είναι ο νόμος της ζωής. Αυτός που προσπαθεί να διατηρήσει τα δόγματά του για να φαίνεται συνεπής στους άλλους, οδηγεί τον εαυτό του σε λάθος δρόμο.

Το βιβλίο “Περηφάνεια και Προκατάληψη” είναι αναμφισβήτητα το δημοφιλέστερο βιβλίο μιας από τις πιο πολυδιαβασμένες αγγλίδες συγγραφείς όλων των εποχών, της Jane Austen. Από την πρώτη έκδοσή του, στις 28 Ιανουαρίου του 1813, έως και σήμερα αποτελεί ένα από τα πιο αγαπημένα μυθιστορήματα της αγγλικής, αλλά και ευρωπαϊκής λογοτεχνίας. Η ίδια η Austen το ονόμαζε “το δικό της αγαπητό παιδί” και τη γεμάτη ζωντάνια ηρωίδα της, την Elisabeth Bennet , “το πιο γοητευτικό πλάσμα που γράφτηκε ποτέ”. Είναι αυτή η ηρωίδα της που περισσότερο ίσως από όλες τις άλλες ξεχώρισε για την ευφυΐα, την ειλικρίνεια και την ισχυρογνωμοσύνη της, καθώς και για την εκρηκτικότητά της που την έκανε να εμφανιστεί δημόσια με λερωμένο φόρεμα και να απορρίψει την πρόταση γάμου του ερωτευμένου μαζί της, αλλά απόλυτα περήφανου αρχικά, Mr. Darcy. Αναμφίβολα, λοιπόν, ο λογοτεχνικός αυτός χαρακτήρας υπήρξε τόσο δυναμικός και τόσο γοητευτικά διαφορετικός από το πρότυπο της γυναίκας του 19ου αιώνα. Για όλα αυτούς τους λόγους, αλλά και για πολλούς ακόμη, σας παραθέτουμε μερικά από τα ομορφότερα αποφθέγματα της αγαπημένης μας Lizzie!

“Υπάρχουν λίγοι άνθρωποι που αγαπώ και ακόμα λιγότεροι άνθρωποι που εκτιμώ. Όσο περισσότερο ανακαλύπτω τον κόσμο συνειδητοποιώ πόσο απογοητευμένη είμαι. Κάθε μέρα επιβεβαιώνεται η πεποίθησή μου ότι οι ανθρώπινοι χαρακτήρες είναι τελείως διαφορετικοί και υπάρχει πολλή μικρή σχετικότητα στις αξίες και τις αντιλήψεις.”

“Δεν υπάρχει καμιά ευχαρίστηση σαν εκείνη που σου προσφέρουν τα βιβλία! Όλα τα άλλα σε κουράζουν! Όταν ζήσω σε δικό μου σπίτι, θα είμαι πραγματικά δυστυχισμένη εάν δεν έχω μια τέλεια βιβλιοθήκη.

“ Είμαι αποφασισμένη ότι μόνο η πιο βαθιά αγάπη θα με κάνει να παντρευτώ. Έτσι, πρόκειται να καταλήξω μια γρια υπηρέτρια και θα μαθαίνω στα δέκα παιδιά σου να κεντούν μαξιλάρια και να παίζουν μουσικά όργανα απολύτως χάλια.”

“ Θα μπορούσα εύκολα να συγχωρήσω την υπερηφάνειά του, εάν δεν είχε πληγώσει τη δική μου.”

“ Από την αρχή – από την πρώτη στιγμή που σας είδα, ίσως να πρέπει να πω – της γνωριμίας μου μαζί σας, οι τρόποι σας, με το να προσπαθείτε να με εντυπωσιάσετε με την απόλυτη πειθώ της αλαζονείας σας, η υπεροψία σας και η γεμάτη εγωισμό περιφρόνησή σας για τα συναισθήματα των άλλων, στάθηκαν ικανά, ώστε να σχηματίσω μια αποδοκιμασία για εσάς, την οποία τα γεγονότα που ακολούθησαν μετέτρεψαν σε μία απόλυτη αντιπάθεια. Και σας ήξερα λιγότερο από ένα μήνα, όταν ένιωσα ότι θα ήσαστε ο τελευταίος άντρας στον κόσμο που θα μου επιβαλλόταν ποτέ να παντρευτώ. ”

“ Συνήθιζα να θεωρώ την ποίηση ως “την τροφή της αγάπης”, είπε ο Ντάρσι. ”
“ Μιας κομψής, σθεναρούς και υγιούς αγάπης, ίσως. Οτιδήποτε θρέφει κάτι που είναι ήδη δυνατό. Μα αν πρόκειται μόνο για ένα ασήμαντο, αδύναμο ενδιαφέρον, είμαι πεπεισμένη ότι ένα καλό σονέτο θα το κάνει απλώς να λιμοκτονήσει.”

Πηγές: https://www.bartleby.com/essay/Womens-Role-in-Society-in-Pride-and-P3C76VNZTJ , https://www.tsemperlidou.gr/basiliki-fatourou/music-books-cinema-tv/10-stigmes-empnefsis-apo-tin-perifania-ke-prokatalipsi-tis-tzein-ostin , https://www.goodreads.com/work/quotes/3060926-pride-and-prejudice

Οι φωτογραφίες που χρησιμοποιήθηκαν προέρχονται από τη δημοφιλή ταινία του 2005, “Περηφάνεια και Προκατάληψη” με την Κίρα Νάιτλι και τον Μάθιου Μακφέιντεν. Δεν μας ανήκουν τα πνευματικά δικαιώματα των φωτογραφιών.