Σαλπάροντας στο άστυ με τον “Αστυναύτη” του Βασίλη Ψαρρά

Αντί Προλόγου

Αν και η ποιητική παραγωγή στις μέρες μας δεν υστερεί διόλου, λίγα είναι τα πονήματα εκείνα που χαράσσονται στο μυαλό του αναγνώστη. Ο “Αστυνάυτης” του Βασίλη Ψαρρά που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ιωλκός, διακρινόμενη από την πρωτοτυπία ποιητικής έκφρασης και λεκτικών συνδυασμών που μαρτυράται ήδη από τον τίτλο της είναι μια τέτοιου είδους συλλογή. Κατά σημεία δυστοπική, κατά άλλα γραμμικά λογική, κάπου συναισθηματική και κάπου πιο απόμακρη μας ταξιδεύει σε παρελθοντικές αναμνήσεις, παρούσες ανησυχίες και μελλοντικά ερωτήματα. Ας πάρουμε μια γεύση από μερικά εξ αυτών.

Continue reading “Σαλπάροντας στο άστυ με τον “Αστυναύτη” του Βασίλη Ψαρρά”

Πρωινή γαλήνη του Ηλία Μαγκλίνη: για όλους ξεχασμένους πολέμους έξω και μέσα μας

Αντί Προλόγου

Οι άγνωστες μάχες εντός μας και εκτός μας σε μέρη κοντικά και γνώριμα, όπως η πόλη που μεγαλώσαμε ή σε τόπους ξένους και μακρινούς, όπως η χώρα που μεγαλώσαμε δημιουργούν τις καλύτερες ιστορίες. Αυτές που δεν χωράνε σε κανένα επίσημο αφήγημα, σε κανένα ηρώο, παρά μόνο σε μερικές αράδες από τα γράμματα στους αγαπημένους. Μάλιστα οι περισσότερες δεν καταλήγουν καν εκεί, αλλά μένουν κτήμα αυτού που τις βίωσε και χάνονται μαζί του. Ο Ηλίας Μαγκλίνης, στο μυθιστόρημά του “Πρωινή Γαλήνη” που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο ρίχνει φως εξωτερικά στον πόλεμο της Κορέας, μια πρωτοπορεία για τα λογοτεχνικά ελληνικά δεδομένα που μοιάζει να έχουν γυρίσει την πλάτη τους στο ιστορικό αυτό γεγονός. Παράλληλα, μιλά με παρρησία για έναν αγώνα εσωτερικό, μεταξύ γης και ουρανού, μεταξύ ονείρων και πραγματικότητας.

Continue reading “Πρωινή γαλήνη του Ηλία Μαγκλίνη: για όλους ξεχασμένους πολέμους έξω και μέσα μας”

Ο θάνατος του εμποράκου ή ο θάνατος του αμερικανικού ονείρου

Αντί Προλόγου

Ο Άρθουρ Μίλλερ είναι ένας θεατρικός συγγραφέας που θέτει το ανθρώπινο στοιχείο στο επίκεντρο σε όλα του τα έργα. Στο θάνατο του εμποράκου που του χάρισε το βραβείο Πούλιτζερ δεν επινόησε κάποια ευφάνταστη ιστορία, αλλά μέσα από έναν ήρωα απλό και καθημερινό, έναν Αμερικάνο της μεταπολεμικής εποχής που έχει προσπεράσει τη μέση ηλικία κατορθώσει να θίξει πολλά ζητήματα. Ο αγώνας του ανθρώπου για αναγνώριση, για οικονομική άνεση, η αντίθεση ανάμεσα στην πραγματική του εικόνα και σε αυτή που έχει οικοδομήσει για τον εαυτό σου, η οικονομική κρίση, ο καταναλωτισμός, το εργασιακό κλίμα, οι οικογενειακές σχέσεις, ο έρωτας και η προδοσία είναι μεταξύ όλων εκείνων που επιχειρεί να αγγίξει. Καταφέρνει, όμως, κάτι πολύ πιο δυνατό: να διεισδύσει στην ανθρώπινη ψυχοσύνθεση, με την ευαλωτότητα, τις αυταπάτες και την αστάθειά της.

Continue reading “Ο θάνατος του εμποράκου ή ο θάνατος του αμερικανικού ονείρου”

Για να διαβάζεται “Μόνο τη νύχτα” του Διονύση Αναλυτή

Αντί Προλόγου

Η νύχτα αποκαλύπτει όσα η μέρα επιχειρεί ύπουλα να αποσιωπήσει. Είναι η ώρα που γράφεται η ποίηση. Η συλλογή του Διονύση Αναλυτή που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πηγή “Μόνο τη νύχτα” μας πείθει πως η νύχτα είναι και η ώρα για να διαβάζεται η ποίηση. Το σκοτάδι απορροφά όλα εκείνα που το φως επιμελώς επιδεικνύει και τα μετουσιώνει. Οι σκέψεις γίνονται λέξεις στο χαρτί, οι ανησυχίες γίνονται εφιάλτες και οι επιθυμίες παθιασμένα όνειρα. Σε αυτούς τους ζοφερούς διαδρόμους θα περπατήσουμε μέσα στις σελίδες αυτού του έργου. Ας ξεκινήσουμε την περιήγηση!

Continue reading “Για να διαβάζεται “Μόνο τη νύχτα” του Διονύση Αναλυτή”

Οι “άγνωστοι” ποιητές μας: Αχιλλέας Παράσχος

Λίγα λόγια για τη ζωή του

Ο Αχιλλέας Παράσχος με πραγματικό όνομα Νασάκης ή Νασίκογλου (το Παράσχος ήταν το όνομα του πατέρα του) γεννήθηκε στο Ναύπλιο στις 6 Μαρτίου 1838. Η οικογένειά του που καταγόταν από τη Χίο είχε καταφύγει στο Ναύπλιο μετά την καταστροφή του νησιού από τους Τούρκους. Στη συνέχεια, εγκαταστάθηκε στην Αθήνα, όπου ο Παράσχος πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του. Είχε πέντε αδέλφια, έναν μεγαλύτερο αδελφό, το Γεώργιο και δύο μεγαλύτερες αδερφές που χάθηκαν στη σφαγή της Χίου. Η μικρότερη αδελφή του, Αιμιλία, γνωστή για την ομορφιά της,πέθανε νέα και ενέπνευσε τους ποιητές Γεώργιο Ζαλοκώστα και Ρίλγδεν.

Continue reading “Οι “άγνωστοι” ποιητές μας: Αχιλλέας Παράσχος”

Φιλοξενούμενοι στο “Ξενοδοχείο για πεταλούδες” του Roger Robinson

Αντί Προλόγου

Από τον “Φορητό παράδεισο” μεταφερόμαστε με τη μετάφραση του Χαράλαμπου Γιαννακόπουλο στο χρονικά προγενέστερο “Ξενοδοχείο για πεταλούδες“, την ποιητική συλλογή του Roger Robinson που κυκλοφορεί στα ελληνικά από τις εκδόσεις Κείμενα. Γινόμαστε ένοικοι ενός δωματίου γεμάτου αντιφατικές εικόνες, τους βίαιους και γκρίζους δρόμους του Μπρίξτον από τη μία και τις παραλιακές διαδρομές του Τρινιντάντ και Τομπάγκο που μοσχομυρίζουν μάνγκο και αρμύρα. Περιφερόμαστε σε ένα κατάλυμα γεμάτο μνήμες, πικρία, απογοήτευση, χαρμολύπη, ελπίδα, στο μεταίχμιο δύο κόσμων, δύο εαυτών και το κάνουμε ανεπαίσθητα και απαλά, σαν πεταλούδες.

Continue reading “Φιλοξενούμενοι στο “Ξενοδοχείο για πεταλούδες” του Roger Robinson”

Μια δόση από το “Και του πουλιού ο εσπρέσος” του Δημήτρη Παπαδάκη

Αντί Προλόγου

Πρόσφατα δοκιμάσαμε μια ιδιότυπη ποιητική συνταγή καφέ που βρίσκει κανείς κρυμμένη στη συλλογή του Δημήτρη Παπαδάκη “Και του πουλιού ο εσπρέσος” που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ιωλκός. Γευτήκαμε πολλές ποικιλίες καφέ, παρασκευασμένους με διάφορες τεχνικές. Με κάποιες πικραθήκαμε, με μερικές γελάσαμε, με ορισμένες γλυκαθήκαμε και με άλλες ταξιδέψαμε στο χαρμάνι καφέδων που είχαμε πιει στο παρελθόν με μια νοσταλγία και ένα παράπονο για όσα αφήσαμε στο κατακάθι.

Continue reading “Μια δόση από το “Και του πουλιού ο εσπρέσος” του Δημήτρη Παπαδάκη”

Οι “τέλειες μέρες” του Wim Wenders ή η ομορφιά στη ρουτίνα

Αντί Προλόγου

Ο Γερμανός Wim Wenders είναι ένας σκηνοθέτης που δε χρειάζεται συστάσεις. “Τα φτερά του έρωτα”, η ταινία του 1987 που τον καθιέρωσε σε όλο τον κόσμο έχει από πολλούς κριτικούς χαρακτηριστεί ως η καλύτερή του. Ωστόσο, οι “τέλειες μέρες” με το ντεμπούτο στους στο Φεστιβάλ των Καννών του 2023 ήρθαν για ανατρέψουν αυτή την πεποίθηση και να αποδείξουν πως στα 78 του χρόνια ο σκηνοθέτης έχει αποκτήσει τη σοφία και την ικανότητα να μαγεύει το κοινό με έναν τρόπο αθόρυβο. Με έναν σιωπηλό ύμνο στην τέχνη του να βρίσκεις την ομορφιά στα μικρά και στα καθημερινά, στην πράξη ή την πλήρη απραξία, με μια φιλοσοφία που αποπνέει την ασιατική αντίληψη περί της ακινησίας και αεικινησίας ταυτόχρονα, οι “τέλειες μέρες” προσπαθούν να μας αποδείξουν πως η τελειότητα πολλές φορές κρύβεται στο ατελές ή στο αριστοτελικό “τέλος”, στο σκοπό που δίδουμε στην ύπαρξή μας ή στην απόλυτη ανυπαρξία σκοπού.

Continue reading “Οι “τέλειες μέρες” του Wim Wenders ή η ομορφιά στη ρουτίνα”

Στὸν Πρόδρομον στὸν Ἀσέληνο του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη

Στὸν Πρόδρομον στὸν Ἀσέληνο

Continue reading “Στὸν Πρόδρομον στὸν Ἀσέληνο του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη”

Ο Ελαιοχρωματιστής: η πολύχρωμη ποίηση του Γιώργου Πισσάνη

Αντί Προλόγου

Στις πρώτες σελίδες της ποιητικής συλλογής “Ο Ελαιοχρωματιστής” του Γιώργου Πισσάνη που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ιωλκός συναντά ο αναγνώστης 3 στίχους του Ανδρέα Εμπειρίκου: “Θα ‘ναι η ποίσις σπερματική/ Απόλυτα ερωτική/ Ή δεν θα υπάρχη”. Πράγματι στο βιβλίο που κρατήσαμε στα χέρια μας και μας συντρόφευσε πέραν του ολοκληρωτικού ερωτισμού είναι εμφανές αυτό το ποιητικό βάθος που λίγες φορές απαντά κανείς και ακόμα λιγότερες τον αγγίζει τόσο έντονα όσο μας άγγιξε η συγκεκριμένη συλλογή. Και θα γίνουμε πιο σαφείς.

Continue reading “Ο Ελαιοχρωματιστής: η πολύχρωμη ποίηση του Γιώργου Πισσάνη”